Op deze website gebruiken we cookies om content en advertenties te personaliseren, om functies voor social media te bieden en om ons websiteverkeer te analyseren. Ook delen we informatie over uw gebruik van onze site met onze partners voor social media, adverteren en analyse. Deze partners kunnen deze gegevens combineren met andere informatie die u aan ze heeft verstrekt of die ze hebben verzameld op basis van uw gebruik van hun services. Meer informatie.

Akkoord
Achtergrond
None

Bouw je eigen game-pc deel 10: RAID

Twee handen op een buik

Geschreven door Wilbert Meetsma op
Niks elitisme; iedereen kan aan de pc. De instapdrempel lijkt voor veel mensen onoverkomelijk, maar met een goedbedoeld duwtje in de juiste richting kom je al heel ver. In het tiende deel van de serie over het zelf samenstellen en bouwen van je eigen game-pc laten we twee SSD’s synchroonzwemmen en zetten we de voor- en nadelen van RAID op een rij.
We hebben eerder de loftrompet afgestoken over de snelheid van solid-state drives, maar het kan geen kwaad om het nog eens te benadrukken. Neem geen genoegen met alleen een mechanische harde schijf, maar installeer Windows op een SSD. Het besturingssysteem start en reageert zoveel sneller dan op een hard disk drive dat ze het geld dubbel en dwars waard zijn.
Maar kan het ook nog sneller? Al jarenlang worden harde schijven verbonden met het moederbord middels een SATA-kabel. De derde generatie van deze connectie behaalt een maximale leessnelheid van 550 megabyte per seconde, ver boven wat de beste mechanische schijf kan presteren. Solid-state drives, daarentegen, halen dat snelheidslimiet met gemak. Nu kun je twee kanten op.

De mechanische schijf voorbij

De eerste, meest voor de hand liggende oplossing is het gebruiken van een nieuwe verbinding. Dit is op het moment van schrijven al in volle gang. SSD’s die je als een PCIe-insteekkaart in je moederbord prikt winnen aan terrein en ook een M.2-aansluiting – oorspronkelijk bedoeld voor laptops – vind je op steeds meer moederborden verschijnen. De lees- en schrijfsnelheden van PCIe-SSD’s laten SATA ver achter zich en bandbreedtes die de twee gigabyte per seconde overtreffen zijn geen uitzondering meer. De laadtijden in games laten echter weinig verbetering zien, maar daar gaan we later op in.
None
Op deze insteekkaart kun je goed de M.2-ssd zien zitten.
De tweede methode om de traditionele barrière van 550 MB/s te beslechten is niet voor iedereen weggelegd, maar kan nog steeds het overwegen waard zijn. Als een SATA-verbinding niet snel genoeg is, waarom zou je er dan niet meerdere tegelijk inzetten? Het proces dat dit idee in goede banen leidt is RAID, een ‘Redundant Array of Independent (of Inexpensive) Disks’.

Enen en nullen

RAID is oorspronkelijk bedacht als een manier om data veilig te stellen in het geval van hardwarefalen. Met het RAID 1-protocol sluit je twee of meer harde schijven aan, waarop de RAID-controller ervoor zorgt dat alle data op elke schijf altijd precies hetzelfde is. Het besturingssysteem ziet de drie schijven als een en dezelfde. In het geval dat een schijf de geest geeft, haal je het defecte onderdeel uit de pc en zet je er een nieuwe schijf voor in de plaats. Na de configuratie spiegelt de nieuwe schijf zijn inhoud aan die van de andere RAID-schijven, zodat het risico op dataverlies minimaal blijft. Zo heb je een opstelling (‘array’) aan losse schijven (‘independent disks’) die door dezelfde data op meerdere plaatsen te bewaren (‘redundancy’) een uitstekende back-up-methode vormt.

Het nadeel is wel dat al die schijven in RAID 1 samen een capaciteit hebben die niet hoger is dan die van de kleinste harde schijf. Zet twee schijven van 1 TB en een schijf van 2 TB samen in RAID 1 en je kunt maximaal 1 TB in je hele array kwijt. Het is een gebrek dat sommige bedrijven lachend op de koop toe nemen, zolang dat betekent dat ze hun data niet plotseling kwijt zijn. RAID kent meerdere iteraties, waarvan 5 en 6 populaire keuzes zijn om data mee op te slaan,

None
Wat de server betreft is dit een enkele schijf.
Voor een gemiddelde gamer zijn dergelijke geavanceerde back-upmogelijkheden niet zo interessant. Met een losse mechanische schijf, intern of extern, kom je al heel ver. Anders is een cloud-dienst ook een mogelijkheid. Het RAID 0-protocol kan daarentegen wel direct voordeel opleveren, in de vorm van snellere laadtijden. Als je minimaal vier schijven gebruikt kun je RAID 1 en 0 ook combineren. Dan combineer je de snelheid en capaciteit van de eerste twee schijven en spiegel je de inhoud op de laatste twee voor een compromis van snelheid, capaciteit en veiligheid.

Snel, maar onveilig

Met RAID 0 wordt de op een schijf geschreven data door de papierversnipperaar gehaald en eerlijk verdeeld over alle schijven in de array. De capaciteit van de opstelling is in tegenstelling tot RAID 1 nu wel de som van alle schijven, maar in het geval van een kapotte schijf kun je alle data gedag zeggen. Het grote pluspunt en de hele reden om RAID 0 te overwegen is dat je bij het lezen en schrijven de bandbreedte van elke schijf bij elkaar op kunt tellen. Als je twee schijven in RAID 0 zet, heb je twee keer 550 MB/s tot je beschikking.

Laden je games dan ook twee keer zo snel? Een snelle test van laadtijden in games biedt uitsluitsel. We hebben eerst een enkele Samsung 750 EVO-SSD gepakt en daarop Steam en de games Total War: Warhammer, Civilization 6 en Skyrim: Special Edition geïnstalleerd. Met elke game zoeken we een representatief en consistent meetpunt en starten elke game drie keer op, met elke keer een reboot om het werkgeheugen zo goed mogelijk uit te sluiten. Vervolgens herhalen we de tests, maar dan met twee 750 EVO’s in RAID 0. Het gemiddelde resultaat vind je in de onderstaande grafiek.

Het is zeker geen halvering, maar tien procent is nog steeds een significant verschil. Ook de lees- en schrijfsnelheid in Windows gaat er op vooruit. Waar we met een enkele SSD via SATA de maximale 550 MB/s aantikken, merken we met twee SSD’s dat de grens 100 MB hoger ligt. Ook heeft de RAID-opstelling minder moeite met een groot aantal kleinere bestanden, waardoor we minder diepe dalen zien tijdens het kopiëren.

De toekomst is NVME

Toch stellen de snelheden, met name als het gaat om kleine bestanden, een tikkeltje teleur. Dit valt niet te wijten aan het flashgeheugen op solid-state drives, maar heeft alles te maken met de geheugencontroller die verantwoordelijk is voor het lezen en schrijven. Het geheugen zelf is razendsnel geworden, maar de aansturing loopt wat achter. Solid-state drives, of ze nu via SATA of via PCIe zijn aangesloten, worden meestal nog steeds aangesproken alsof ze mechanische schijven zijn. De oude SATA-controller is als een archiefmedewerker op leeftijd die al jarenlang gewend is om documentkast na documentkast door te pluizen. Als hij op een dag een team van jonge, frisse stagiairs mag aansturen, stuurt hij de groentjes weg om koffie te halen en de ouwe knar bladert stug in z’n eentje verder, mopperend over flash-geheugen en parallelliteit.

Doodzonde, natuurlijk. Daarom hebben hardwarefabrikanten onder leiding van Intel de Non-Volatile Memory Express-standaard ontwikkeld. NVME is ontworpen om maximaal profijt te halen uit solid-state drives, die zich bijzonder goed lenen voor het tegelijkertijd aanspreken van meerdere geheugencellen. Als je nu met een schuin oog naar je kast kijkt in de verwachting dat het ding elk moment kan ontploffen, hoef je je geen zorgen te maken. ‘Non-volatile’ verwijst naar de eigenschap van schijven dat zij je data kunnen vasthouden als er geen stroom op staat, in tegenstelling tot het volatiele werkgeheugen.

None
2 Terabyte ter grootte van je duim.

Blijf voorlopig bij de SATA-ssd

Het is een kwestie van tijd voordat alle schijven in je pc communiceren op basis van NVME. Exemplaren van Intel en Samsung zijn al een poosje in het wild te vinden en de snelheden liegen er niet om. Toch mag je niet onderschatten hoe belangrijk de processor en het werkgeheugen blijven bij het laden van je games. NVME-ssd’s zijn heerlijk snel, maar de overstap van mechanische harde schijf naar SATA-ssd betekent nog altijd een grotere prestatiewinst in games. Een gewone SATA-ssd is dus voorlopig ruim voldoende, zeker bij de huidige prijzen per GB.

In het volgende deel over het bouwen van je eigen game-pc keren we terug naar het moederbord en wagen we een blik op de firmware van dit essentiële onderdeel van je pc.

Gebruikte hardware

Harde schijf: Samsung 750 EVO SATA 3

Moederbord:Z170 Pro Gaming Aura

Deze serie artikelen is tot stand gekomen in samenwerking met Asus, Samsung en Cooler Master.

Dit artikel delen:

Lees meer

Fans maken Pokémon Snap voor 3DS en virtual reality Video: De Top 100 van 2017 - Aflevering 1: 100 t/m 71
7

Reacties op: Bouw je eigen game-pc deel 10: RAID

  • Om te reageren moet je ingelogd zijn. Nog geen account? Registreer je dan en praat mee!
  • jaquesparblue

    • 6 maanden geleden
    Draai hier al 6 jaar 2 Samsung HDDs dag en nacht in software RAID, geen centje pijn. Ook na een complete re-install is het een kwestie van de RAID opnieuw instellen en je bestanden zijn gewoon beschikbaar.

    SSDs zijn daarbij nog eens een stuk minder vatbaar voor mechanisch falen. Die onveiligheid is tegenwoordig te verwaarlozen.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • None

    Swieb

    • 6 maanden geleden
    @jaquesparblue

    Goed om te horen! Ik neem aan dat je dan wel precies dezelfde Strip-size hebt gekozen, correct?

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • None

    yuck0

    • 6 maanden geleden
    @jaquesparblue
    Ik wou net zeggen. Met SSD's is raid alweer verleden tijd. Sterker nog, dat verkort de levensduur enkel van ssd's.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • Scream2Late

    • 5 maanden, 4 weken geleden
    @jaquesparblue

    Software raid … kun je het net zo goed laten

    En in raid striping , powerlos op het verkeerde momentje en je pc start niet meer

    Ssd is nog onveiliger vooor raid

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • Scream2Late

    • 5 maanden, 4 weken geleden
    Raid is iets van vroeger toen je nog langzame hdd's

    Raid 0 en 1 is altijd af te raden onveilig of je verliest 1 complete hdd

    Als … doe dan raid 5

    Compleet nutteloos nu er goede en snelle ssd's zijn

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • muritsl

    • 5 maanden, 4 weken geleden
    100mb meer met Raid 0 in SDD? en bijna geen laadtijd verschil lijkt op "brakke"drivers? Haal hier 1050 MB/s in plaats van 525mb met 1 enkele SSD. Laad tijden zijn zeker 40 procent lager als met 1 SSD. Deze test lijkt niet in orde. Wat zegt AS SSD bijvoorbeeld? dit moet makkelijk 1000mb+ kunnen zijn. Tevens zullen de IOPS ook eenvoudig 50 procent hoger liggen.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • None

    Swieb

    • 5 maanden, 4 weken geleden
    @muritsl

    Ik heb geen synthetische tests gedraaid maar vooral naar de laadprestaties van games gekeken. Die lees- en schrijfsnelheden die ik noem zijn onder minder precieze omstandigheden waargenomen. Heb je toevallig ook deze games? Wat voor laadtijden zie je dan?

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.

 

Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
met onze voorwaarden voor reacties.