Stel je eens voor. Je bent een klein, meercellig organisme en je vliegt op een stuk steen met duizenden kilometers per uur door de ruimte. Hoeveel geluk heb je dan als je meteoor onderweg van koers verandert en neerstort op een planeet waar leven mogelijk is? In Spore is dat precies wat er gebeurt. Heb je jezelf ooit afgevraagd wat er dan na zo'n oerknal plaatsvindt? Speel Spore en je weet het.

Spore is een bedenksel van Will Wright, het brein achter de Sims-serie, en kan gezien worden als... als Sims 2.0 eigenlijk. In plaats van je druk te maken over de beslommeringen van een woonwijk, ga je in Spore op zoek naar de uithoeken van een onbekend sterrenstelsel. Je maakt niet alleen de groei mee van een peuter tot volwassene, maar doorloopt de evolutiecyclus van meerdere wezens. Wezens die in Spore een belangrijke rol vervullen. Sterker nog, de hele PR-campagne van EA om Spore te promoten, draait om het bedenken, creëren en het zien evolueren van je creatie. User Generated Content is hier het sleutelwoord. Een belangrijke troef voor Spore, want ieder wezen dat gemaakt wordt, en er zijn miljoenen variaties mogelijk in allerlei kleuren, maten en karakters, kunnen vrij worden uitgedeeld onder de Spore community. Een community die letterlijk iedere minuut groter en groter wordt. Het maakt de game feitelijk oneindig, want de nieuwe creaties worden automatisch aan jouw Spore-universum toegevoegd. Alle creaties zijn overigens terug te vinden in de Sporepedia.

Maar voordat je de creaties van je 'medespelers' kunt bewonderen, zul je eerst zelf een welvarend ras moeten kweken. En zoals gezegd, je begint gewoon waar ieder ander ook begint: bij de oerknal. In de oersoep van beschaving maak jij je eerste Spore-stappen. Als een klein doorzichtig beestje zwem je door een wirwar aan algen, rare luchtbellen en andere vreemde wezens. Je keuze aan het begin van het spel bepaalt waar je naar op zoek gaat. Word je nieuwe wezen een carni-, herbi- of omnivoor? Anders gezegd, laat je je wezen vlees, planten of beide eten? Die keuze beïnvloedt overigens je gehele spel. Vooral in de volgende stages zal het een compleet andere manier van spelen teweeg brengen.

De eerste fase heet de Cell-fase. Er zijn er in totaal vijf. De overige vier heten (in chronologische volgorde) de Creature-, Tribal-, Civilization- en Space-fase. Wat de Creature- en Cell-fase betreft, deze spelen in veel opzichten hetzelfde. Je bent voornamelijk bezig met het vinden van voedsel en het constant laten evolueren van je wezen. Dat evolueren is trouwens niet oneindig. Om bijvoorbeeld een groter paar klauwen te krijgen, zul je die eerst moeten vinden bij een andere soort of op het skelet van een overleden dier. Waarna je vervolgens genoeg DNA-punten moet verdienen om daadwerkelijk een nieuw paar grijpers op je wezen te plaatsen. Het grote voordeel hieraan is dat je onbruikbare onderdelen van je wezen kan omruilen voor de broodnodige DNA. Het nadeel is dat je vooral in het begin bijna doelloos moet rondscharrelen om zoveel mogelijk ledematen bij elkaar te sprokkelen. De onderdelen die je vindt, mag je wel meenemen naar een nieuw spel.

De eerste twee fases voelen jammer genoeg wel een beetje saai aan. Het bedenken van nieuwe wezens is leuk, maar we hebben het idee dat de Cell- en Creature-fase bedacht zijn om iets met die wezens te doen. In de andere drie fases worden de eigenschappen van jouw creatie namelijk steeds minder belangrijk. Op de keuze van je eetgewoontes na, die je later bepaalde vaardigheden opleveren, maakt het eigenlijk weinig uit of je vleugels hebt of een rij scherpe tanden. Je bent in de Creature-fase druk bezig met aanpassen en sleutelen tot je de perfecte balans gevonden hebt, om er vervolgens achter te komen dat je in de Tribal-fase gebruik gaat maken van hamers en speren. Toch biedt de Creature-fase genoeg voer voor gamers die graag uren en uren aaneen willen creëren en uitproberen. Daar leent deze fase zich namelijk het beste voor.

Na de Creature-fase kom je in de Tribal-fase en vanaf hier begint het spel op een simpele RTS te lijken. Je begint met een klein dorpje. Of iets wat er op lijkt, want je mag een kale vlakte met een krakkemikkige tent nauwelijks een dorpje noemen. Je betaalmiddel voor nieuwe uitrusting, gebouwen en stamleden is geen DNA meer, maar voedsel. Het is dus zaak om genoeg voedsel te verzamelen. En dat verzamelen doe je door middel van je stamleden opdrachten te geven. Geef ze bijvoorbeeld de opdracht om een nietsvermoedende kudde Blabla's (een soort groene koeien) aan te vallen en er is voor even weer wat vlees op de plank.

Voedsel is belangrijk, maar nog belangrijker is de ontwikkeling van je stam. Een ontwikkeling die je in gang zet door aan te kloppen bij andere stammen. Je krijgt de vrijheid om de vaardigheden van de andere stam te verdienen of met bruut geweld over te nemen, maar in de praktijk zullen de meeste gamers al snel de wapens pakken. Het paaien van een andere stam is een eentonig en langdradig gebeuren. De vredelievende aanpak zal pacifisten zeker aanspreken, maar de meerderheid zal zich al snel laten verleiden voor een frontale aanval. Een stuk sneller en een stuk spannender. Je wezen evolueert trouwens niet meer in de Tribal-fase, maar door de nieuwe gebouwen kun je bijvoorbeeld fakkels maken die je helpen bij het in brand steken van de tegenstander of vishaken creëren om sneller vis mee te vangen. Om de fase te halen, dien je een half dozijn stammen te veroveren, dan wel bevriend te maken. Je hebt vervolgens genoeg wijsheid en wetenschap vergaard om de stap naar een echte beschaving te maken.

De een na laatste fase is de Civilization-fase. De game speelt hier nog steeds als een RTS. Je stuurt alleen geen wezens meer aan, maar voertuigen. Voertuigen die je zelf mag ontwerpen of kunt downloaden via de Sporepedia. De gebouwen die in deze fase hun intrede doen, mag je ook zelf ontwerpen, al blijft dit onderdeel behoorlijk beperkt met slechts drie beschikbare gebouwen. Een huis, een fabriek en een entertainment gebouw. Een huis zorgt voor een hoger aantal eenheden, de fabriek voor meer inkomen en het entertainment gebouw zorgt voor meer plezier bij je burgers. De belangrijkste grondstof in deze fase is Spice. Zonder Spice heb je geen geld en zonder geld kan je niets kopen.

Je moet dus zo veel mogelijk Spice-bronnen inpalmen of, je raadt het al, handel drijven met naastgelegen steden om geld te verdienen. Hoe meer Spice, hoe meer voertuigen je kunt kopen en hoe sneller je de andere beschaving kan overtuigen om zich bij jou aan te sluiten. In het begin krijg je alleen de beschikking over landvoertuigen en één speciale vaardigheid die past bij jouw wezen. Is het een carnivoor dan krijg je een onkwetsbaarheidschild, later gevolgd door een paar gigantische bommen. De hoeveelheid steden bepaalt uiteindelijk hoeveel technologieën er tot je beschikking staan en hoe succesvol jouw beschaving is geworden.

Nou hebben we misschien niet alle onderdelen van de Civilization-fase behandeld, maar eerlijk gezegd is er ook niet veel om over te vertellen. De keuze in de gebouwen die je plaatst en de voertuigen die je kunt maken is behoorlijk beperkt. Daarnaast is het hele RTS-gebeuren slecht uitgewerkt. Je eenheden kun je nauwelijks opdrachten meegeven en het hele Spice-idee voelt maar matig aan. Je kunt er voor kiezen om steden over te kopen in plaats van te veroveren, maar dat kost zoveel geld en tijd dat je door de frustratie al snel naar de wapens grijpt. Doordat de Spice maar op een paar plekken te vinden is, verwacht je veel spannende gevechten, maar meer dan een paar blauwe stralen die over en weer schieten wordt het niet. Het zelf ontwerpen van je eenheden is leuk, maar het houdt dit gedeelte van het spel bij lange na niet overeind. De Civilization-fase krijgt als enige onderdeel van de game dan ook een dikke onvoldoende.

Maar na regen komt zonneschijn en dus ook in Spore breken de eerste stralen door nadat je in de Space-fase bent aanbeland. De Space-fase is zonder twijfel de meest uitgebreide en uitgediepte fase van het spel. Om alle onderdelen hier te benoemen zou teveel pagina's kosten, maar geloof ons dat je in de Space-fase dagen aaneen kan spelen. Het spel verandert als het ware in een 4X-spel (eXplore, eXpand, eXploit, and eXterminate), maar dan wel met een twist. De planeten die je bezoekt worden namelijk bevolkt door wezens uit de community. Het is zelfs mogelijk om je aan te melden voor een Sporecast, waarna automatisch alle Spore wezens, gebouwen en voertuigen uit die Sporecast worden toegevoegd aan jouw universum. Er zijn al Sporecasts van Star Wars, allerlei stukken fruit en bestaande cartoonhelden, zoals Homer Simpson. Je moet dus niet raar opkijken wanneer je straks door een leger Yoda's wordt aangevallen.

In de Space-fase is het zaak om jouw rijk tot aan de verste uithoeken van het heelal te brengen. Hoe je dat doet, mag je helemaal zelf weten. Koloniseer, drijf handel of maak af. Zorg alleen wel voor de benodigde contanten, want zonder geld wordt het lastig om jouw wil aan een ander op te leggen. Het verdienen van geld kan eigenlijk maar op één manier, en dat is het doorverkopen van Spice aan andere planeten. Planeten waar de wisselkoers het meest gunstig is. Het is alleen erg omslachtig om telkens naar jouw planeten terug te vliegen, de Spice in te laden en vervolgens uit de duizenden planeten de juiste te vinden. Houdt er dus rekening mee dat je vooral in de beginfase je koloniën niet al te ver uit elkaar plaatst.

Met je zuurverdiende geld kun je vervolgens een heel arsenaal aan wapens, gereedschap, speciale vaardigheden en ruimteschepen kopen. Denk bijvoorbeeld aan een vuurwerkshow om je bevolking gelukkiger te maken. Of een extra batterijpakket zodat je ruimteschip verder kan vliegen. De onderdelen zijn trouwens niet goedkoop, dus zul je flink moeten handelen om ze aan te schaffen. Maar in een wereld zo groot als Spore zijn er altijd genoeg planeten te vinden waar iets te halen valt. En heb je alle bewoonde planeten al bezocht (wat vrij onwaarschijnlijk is), dan kun je onbewoonbare planeten bewoonbaar maken. Met speciaal terraforming-gereedschap is het mogelijk om van een ijsplaneet een jungleplaneet te maken. Plant wat bomen, drop wat wezens en binnen de kortste keren heb je een nieuwe 'aarde'.

De hele opbouw van Spore haalt de game een beetje naar beneden. Van de vijf fases is er één heel slecht, drie matig en één meer dan voldoende. De Civilization-fase is door het gebrek aan strategische mogelijkheden en een zéér beperkte keuze aan eenheden een draak van een RTS geworden. Herspeelbaarheid een nul. De Tribal- en Creature-fase zijn erg leuk bedacht, maar door het ontbreken van diepgang zal je deze fases niet snel nog een keer spelen. De Space-fase zal je daarentegen veel vaker herspelen, net als het ontwerpen van nieuwe wezens en voorwerpen. Het was veel beter geweest als je was begonnen in de Space-fase, en vervolgens alle fases kon doorlopen na de kolonisatie van een planeet. Voor het gemak zouden we de Cell-fase bijvoorbeeld als een minigame toevoegen.

Het is onmogelijk om alle opties en mogelijkheden in één review te persen, maar hopelijk is het voor de meeste van jullie nu wel duidelijk. Spore is gigantisch groot en wordt elke dag zelfs een beetje groter. De game is in veel opzichten uniek te noemen en biedt de creatievellingen onder jullie een breed platform om je creaties te tonen. De Sporepedia, de mogelijkheid om filmpjes direct op Youtube te plaatsen en de sporecasts maken van de game één brok User Generated Content. Jammer genoeg gaat het wel ten koste van de gameplay, want die is op sommige momenten ronduit saai te noemen.