Wie kent Tim Schafer nog? Gedurende de jaren '90 was deze designer van Lucas Arts een grootheid in de game-industrie. Grootse en onvergetelijke adventuregames als Full Throttle, Maniac Mansion, Day of the Tentacle en Grim Fandango kwamen van zijn hand. Stuk voor stuk voorzien van een zeer eigenzinnig en tot de verbeelding sprekend uiterlijk en heerlijke zwartgallige humor. Nu is Tim Schafer terug met de platformgame Psychonauts, ontwikkelt door zijn nieuw opgerichte ontwikkelstudio, Double Fine Productions. Heeft deze game nog steeds die typische Tim Schafer spirit?

Psychonauts vertelt het verhaal van Raz, een jongen die bijzonder veel aanleg heeft voor het gebruik van psychische krachten. Hij weet binnen te dringen op een zomerkamp waar kinderen opgeleid worden tot Psychonauts, psychische superhelden. Hij wil zelf ook graag deelnemen aan de lessen en door zijn bijzondere aanleg wordt hij al snel in de gelederen opgenomen. Een Psychonaut kan binnendringen in andermans geest en daar dan allerlei persoonlijke problemen oplossen. Dit concept vormt de basis van de game, aangezien praktisch elk level iemands geest is. Tussen deze reizen in iemands geest door, kun je rondlopen op het uitgestrekte zomerkamp en daar allerlei geheimen ontdekken, winkeltjes bezoeken en sub missies oplossen. Eigenlijk een beetje de hub die alles met elkaar verbindt. Een concept wat je tegenwoordig in haast elke platformgame terug vindt.

De geesten die je binnendringt tijdens de game zijn allerminst van gezonde personen. Je hebt altijd te maken met mensen die last hebben van een bepaalde geestelijke afwijking of ziekte. Het leuke aan de levels is dat de persoonlijkheid van de binnengedrongen persoon gereflecteerd wordt via het algehele design. Alle angsten, obsessies en persoonlijke conflicten worden op een of andere manier in de levels gevisualiseerd. Natuurlijk moet je hier vaak ook op de een of andere manier iets mee doen om de desbetreffende persoon zo te helpen. Het is eigenlijk het leukste om deze creatieve bedenksels helemaal zelf te ontdekken en zo verrast te worden, dus ik zal hier verder niet teveel over verklappen. Weet in ieder geval dat de levels ontzettend geschift zijn en altijd heel uniek zijn vormgegeven. Iedere geest heeft een eigen thema, maar men heeft er wel voor gezorgd dat er binnen die thema's nog voldoende afwisseling te vinden is. De levels zijn daardoor verre van eentonig.

Tijdens zijn tocht door de vele geesten, vergaard Raz steeds meer psychische krachten. Aanvankelijk kun je alleen rennen en springen zoals in iedere platformgame. Geleidelijk aan komen daar krachten als telekinese, levitatie, teleportatie, onzichtbaarheid, profetie en pyrokinese bij. Vaak heb je deze krachten nodig om verder te komen in een level, waardoor de complexiteit van de gameplay geleidelijk aan steeds verder toe neemt. Elk level speelt compleet anders, zodat niet alleen het uiterlijk en de sfeer iedere keer compleet anders zijn. Men heeft er daarnaast voor gezorgd dat je regelmatig tussen je psychische krachten moet wisselen en al je mogelijkheden maximaal moet benutten. Wederom zorgt dit voor veel afwisseling, waardoor je niet snel verveelt zult raken.

De controls van deze game zijn zeer solide en fungeren naar behoren voor een platformer. De game doet op dit gebied zeker niets opzienbarends, maar we zijn al blij genoeg dat alles goed aanvoelt. Dat is namelijk vaak het grote probleem bij veel andere platformgames. Natuurlijk blijft de camera af en toe wel een issue en zul je deze meer dan eens bij moeten stellen, maar voor de rest is er weinig aan te merken op de besturing. Toch is het niet zozeer de gameplay wat het sterkste punt is van deze game. Net als de klassieke adventuregames van weleer, is het vooral de algehele presentatie en de aankleding van de wereld die de game zo goed maken.Er zijn maar zeer weinig games met zo'n grote cast aan unieke en geschifte karakters. Ze zien er niet alleen apart uit, ze gedragen zich er ook naar. Onvergetelijk zijn bijvoorbeeld de twee surfers die altijd uitzonderlijk vrolijk en opgetogen zijn, of anders de onzekere jongen die met zijn ongecontroleerde brein andere wezens kan laten exploderen. Het spel zit vol met dit soort persoonlijkheden en allemaal spelen ze een rol in de game. Het is ook bijzonder leuk om gewoon rond te lopen op het zomerkamp en dialogen tussen de vele karakters te volgen. Het spel zit hier echt vol mee en ze zijn altijd gevuld met sterke en vaak zwartgetinte humor. Dialogen veranderen ook op basis van waar je bent in de game, evenals andere gebeurtenissen op het kamp. Het zijn dit soort details die de game een grote meerwaarde geven.

Een andere sterke kant van deze game, is het audiovisuele aspect. Zowel het beeld als het geluid ondersteunen de sfeer en de gepresenteerde wereld perfect, waardoor alles nog meer tot leven komt. Psychonauts is zonder twijfel één van de mooist ogende platformgames. Niet in de laatste plaats vanwege het sterke, eigenzinnige en vooral afwisselende design. De unieke visie van Tim Schafer is duidelijk in deze game terug te vinden, wat vooral voor fans van zijn adventuregames een feest van herkenning zal zijn. Hoewel de graphics vooral artistiek van hoog niveau zijn, is het echter het geluid wat de kroon spant. Het spel is volgeladen met voice-overs die stuk voor stuk van een zeer hoog niveau zijn. Samen met het goed geschreven script en de sterke humor, zorgt dit voor misschien wel de beste voices die we ooit in een game gehoord hebben. Ook over de muziek valt absoluut niet te klagen. Deze is ronduit betoverend en past perfect in de unieke stijl van de game. Op momenten heb je sterk de indruk dat je naar een animatiefilm van Tim Burton aan het kijken bent met ondersteunende muziek van Danny Elfman.

Ok, Psychonauts is geen bijzonder lange game met ongeveer tien tot vijftien uur aan gameplay en nauwelijks een reden om de game te herspelen. Ook voegt de gameplay niet echt iets unieks en vooruitstrevends toe aan het platformgenre en zijn de controls niet veel meer dan degelijk. Hier staat echter een hele unieke en zeer goed uitgewerkte wereld tegenover die op een geweldige manier gepresenteerd wordt met artistiek hoogstaande graphics, de meest originele en geschifte leveldesigns, betoverende muziek, zeer sterke voice-overs, en een leuk plot. Zeker voor Xbox en PC gamers is dit een must-buy, aangezien zij al zo droog staan qua goede platformgames, maar ook PS2 eigenaren doen hiermee geen verkeerde aanschaf. De game kan zich prima meten met toppers als Jak en Ratchet & Clank. Wij zijn erg benieuwd met wat voor kunststukje Tim Schafer ons de volgende keer gaat verrassen.