Wat is de grootste non-issue van 2011? Is het de voddentaks, de Gouden Televizierring-discussie of toch het Ajax-gezanik? Onderwerpen te over, maar als het op games aankomt is er maar één onderwerp dat zich voor deze titel kwalificeert: Battlefield 3 of  Modern Warfare 3? Terwijl Activision zich vooral bezighield met het maken van zijn game, koos EA nadrukkelijk de aanval. De industrie was een relletje rijker. 

Uitgevers EA en Activision zijn, evenals ontwikkelstudio’s DICE en Infinity Ward, concurrenten van elkaar. Toch delen ze een geschiedenis. Zo is het befaamde Medal of Honor: Allied Assault (destijds uitgegeven door EA) in principe ontwikkeld door de studio die nu Call of Duty-titels maakt voor Activision: Infinity Ward. Diens eerste productie, Call of Duty, was een gigantisch succes. Maar zo mooi als de relatie tussen de ontwikkelaar en Activision begon, zo naar liep die op zijn einde. Infinity Ward-oprichters Vince Zampella en Jason West werden na veel dramatiek door Activision ontslagen. Het tweetal vond onderdak bij EA en richtten daar, gezamenlijk met enkele oud-collega’s van Infinity Ward, het nieuwe Respawn Entertainment op.

Het Infinity Ward-fiasco was een kwalijke voor de Call of Duty-uitgever. Activision werd door Zampella en West weggezet als een wanbedrijf en steeds meer verhalen over barre werkomstandigheden deden in de media de rondte. Toen de rel op zijn einde liep en de stofwolken rondom het Infinity Ward-kantoor in Los Angeles wegtrokken, werd duidelijk dat Infinity Ward gewoon Modern Warfare 3 ging ontwikkelen. En dus ontstond er twijfel bij de fans. Was de studio nog wel dezelfde als voorheen? En heeft Activision wel het beste op met zijn ontwikkelaars, en zo nee, dien je dat te belonen met het kopen van games van de uitgever? Naar aanleiding van die vragen vestigden veel gamers hun hoop op DICE en diens Battlefield 3. Zeker na de kritiek van PC-gamers op het consolegerichte Modern Warfare 2.

Duidelijke taal

EA speelde daar slim op in, en positioneerde Battlefield 3 dusdanig dat het niet enkel een nieuw deel in de Battlefield-serie was, maar tevens hét alternatief voor Modern Warfare 3. “Deze game is ontwikkeld om Call of Duty neer te halen", aldus John Riccitiello, baas van Electronic Arts, op de Ad Age-conferentie in New York in april. "Als je zoekt naar een titanenstrijd - Red Sox tegen Yankees... Microsoft of Google – dan is de strijd tussen Battlefield 3 en Modern Warfare 3 het hoogtepunt van deze winter." Juist, duidelijke taal.

Een maandje later gooide Riccitiello nog wat meer olie op het vuur. “In de strijd met Call of Duty hebben wij de betere game-engine, een betere ontwikkelingsstudio en simpelweg een betere game. Er wordt een paar honderd miljoen dollar aan marketing uitgegeven voor de strijd tussen deze twee producten. [Het zijn] vergelijkbare ontwerpen, maar wij denken dat we het betere product hebben - het wordt geweldig."

EA schuwde dergelijke uitspraken voorafgaand aan de Battlefield 3-lancering allerminst. Het was al snel duidelijk dat de uitgever alles op alles ging zetten om Activision het vuur aan de schenen te leggen. Zeker toen op de E3-beurs van dit jaar bekend werd dat EA de game twee weken voorafgaand aan de release van Modern Warfare 3 ‘durfde’ uit te brengen. Toch was het destijds voornamelijk EA die met een verwijtend vingertje wees. Activision liet zich enkel sporadisch kennen en hield zich opvallend rustig.

Toen bekend werd dat Battlefield 3 op de consoles met ‘enkel’ dertig frames per seconde draait (tegenover de zestig frames waarmee Call of Duty pronkt), liet de uitgever zich niet over die keuze van DICE uit. Ook toen een Battlefield-fan de domeinnaam ModernWarfare3.com toe-eigende om ermee door te linken naar Battlefield.com, benaderde de uitgever de situatie met fluwelen handschoentjes. “We willen gewoon niet dat ons merk beschadigd raakt”, stelde Activision toen het via het Amerikaanse gerecht de domeinnaam wilde vorderen.

Beledigingen

Waarom schoot Activision niet uit zijn slof? Het antwoord is vrij simpel: waarom wel? Activision was evenals EA natuurlijk niet gek, en wist zelf ook dat Battlefield 3 het onmogelijke niet ging presteren. Call of Duty-games genieten simpelweg te veel naamsbekendheid om (met name in de mainstreammarkt) minder gevestigde licenties als Battlefield te vrezen. En dus deed Activision precies wat het moest doen: zich niet laten kennen. De uitgever stelde dat Electronic Arts moest ophouden met moddergooien nadat Riccitiello zich wederom publiekelijk over het concurrerende spel uitliet. Dat deed het bedrijf meer dan keurig via uitlatingen van Activision-topman Eric Hirshberg. "Competitie […] houdt ons allemaal scherp en maakt de games uiteindelijk beter. Maar het is één ding om te willen dat je game een succes wordt en iets anders om openbaar te zeggen dat je wilt dat andere games falen."

Hij ging verder. "Onlangs werd een concurrent van ons geciteerd die zei dat hij wil dat Call of Duty 'van binnenuit wegrot'. Ik ben heel vaak gevraagd om op deze opmerking te reageren en ik heb er steeds voor gekozen dat niet te doen. Mijn baan is om onze ongelooflijk getalenteerde en gepassioneerde teams te helpen om de best mogelijke game te maken, niet om beledigingen te maken naar anderen toe.” Hirshberg zette zijn uitspraken kracht bij door te stellen dat de retoriek van EA niet alleen slecht was voor Call of Duty, maar voor de gehele industrie.

Sisser

Jeff Brown, hoofd corporate communications van Electronic Arts, reageerde daarop door aan te geven dat het ‘rellen’ de game-industrie eigen is (“Welkom bij de grote jongens, Eric”), maar uiteindelijk liep het duel met een sisser af. De launch van Modern Warfare 3 naderde en de verwijten namen gestaag af.

Dat is niet meer dan logisch, want beide partijen wisten dat de titels inhoudelijk te veel van elkaar verschillen om vergelijkingen te kunnen maken. Er zijn geen winnaars of verliezers. Sterker nog, er was geen strijd. Omdat EA waarschijnlijk de zieltjes van teleurgestelde Call of Duty-fans wilde winnen deed het bedrijf dat enkel anders lijken. De vraag of nu Battlefield 3 of Modern Warfare 3 de beste is, is eigenlijk een retorische.