Column
controller

Videogames kunnen wel degelijk kwaad

Net zoals boeken, films en tv

Geschreven door Harry Hol op
Het was weer zover. Een aantal bloedige, door racisme gemotiveerde schietpartijen schokten de Verenigde Staten. En uiteraard werd na dit drama onmiddellijk duidelijk wat hier de oorzaak van was. Videogames.

Niet de ongebreidelde verkoop van zware wapens. Niet de racistische retoriek van de president. Niet de vergroting van het verschil tussen arm en rijk door de conservatieve partij. Nee, uiteraard lag het aan spelletjes.

Hoewel deze conclusie natuurlijk absurd is en de meeste weldenkende mensen deze ook verwerpen, zijn er nog steeds een boel mensen die geloven dat games, net zoals andere media, schadelijke gevolgen kunnen hebben voor kinderen. Ik ben één van die mensen.

Ik kan mij nog heel goed herinneren dat ik een jaar of 10 oud was en een vriendje van mij de film An American Werewolf in London op videoband had. Of ik wilde komen kijken? Ja, natuurlijk. Spannend! Stoer! Mijn vriendje woonde aan de overkant van het plantsoen, honderd meter van onze voordeur, en om een uur of vier ging ik naar hem toe om de film te kijken. En wat een film: de weerwolftransformatie was enorm indrukwekkend. En dan was er nog dat andere personage dat gedood was door de weerwolf, maar niet echt dood kon dankzij een vervloeking, en steeds weer opdook met een verder vergaan zombielichaam.

werwolf

Het was tijd om naar huis te gaan. Inmiddels was het donker. En in de herfstige kou was een flinke mist op komen zetten die inmiddels over het plantsoen dreef. Na een paar stappen buiten besefte ik dat er achter élk bosje eventueel, in theorie (dus absoluut zeker) een weerwolf en/of zombie zou kunnen zitten. Er was maar één optie: rennen. De daarop volgende nachten durfde ik niet te slapen en hield ik mezelf bewust wakker om maar geen nachtmerries te krijgen. Of erger: in mijn slaap overvallen te worden door een weerwolf.

Uiteindelijk is deze ervaring ook de reden dat ik inmiddels een seriemoordenaar ben en…

Nee, natuurlijk niet. Dat is ook helemaal niet wat mensen bedoelen wanneer ze zeggen dat media schadelijk kan zijn voor kinderen. Wie ooit jong is geweest, weet hoe het is om wakker te liggen van iets engs. Daar hoef je geen jarenlange studie voor te hebben gedaan. Als ik naar mezelf kijk: op die weerwolf-episode na, heb ik lange tijd met een rozenkrans om mijn nek geslapen na het zien van Dracula en heb ik een hele poos met mijn hand op mijn hart geslapen omdat ik bang was dat anders Mola Ram uit Indiana Jones and the Temple of Doom mijn hart uit mijn borstkas zou rukken.

Ik heb er goed geld voor over om te wedden dat iedereen die dit leest soortgelijke herinneringen uit zijn of haar jeugd heeft van momenten waarop je dingen zag of las waar je jonge brein eigenlijk niet heel goed mee overweg kon.(Tim Curry als Pennywise, inderdaad – redactie)

mola ram

Als we het over de schadelijkheid van games hebben, gaat het niet over de angst dat het kinderen laat opgroeien tot psychopaten, maar over het feit dat spellen inmiddels net zo geavanceerd zijn als film en tv. En dat de inhoud van spellen daarom ook wel degelijk nare gevolgen kan hebben, of een boodschap kan overbrengen waar een kind niet aan toe is.

Games zijn volwaardige media geworden, vol met beelden, gebeurtenissen, personages en boodschappen. Dat is aan de ene kant geweldig: het medium is volwassen aan het worden. Net als elke kunstvorm zijn spellen niet alleen puur vermaak, maar zeggen ze iets over de wereld van nu, over onze denkbeelden en ook hoe de maker zelf over de wereld denkt. Die steeds geavanceerdere inhoud met steeds realistischer beelden zorgt er echter ook voor dat spellen allang niet meer allemaal geschikt of bedoeld zijn voor kinderen.

Net zoals geen enkele weldenkende ouder zijn kind van 10 porno laat kijken, zou dat ook moeten gelden voor games met een leeftijdsaanduiding van boven de 16. Niet omdat je van porno een verkrachter wordt, maar omdat het beelden zijn waar je op jonge leeftijd niet mee overweg kan en waarvan je een totaal onrealistisch beeld van seksualiteit krijgt.

Net als elke kunstvorm zijn spellen niet alleen puur vermaak, maar zeggen ze iets over de wereld van nu, over onze denkbeelden en ook hoe de maker zelf over de wereld denkt

Dat is ook de reden dat spellen, net zoals films en tv, voorzien zijn van een leeftijdsadvies. Dat is (nogmaals) niet omdat het spelen van Grand Theft Auto 5 er voor zorgt dat je uiteindelijk in het echt prostituees in elkaar gaat slaan, maar omdat er scènes in het spel zitten waarvan je als ouder gewoon niet wil dat je kind ze voor ogen krijgt.

Nog afgezien van enkele zeer schokkende beelden (zoals de martelscène waarin Trevor een ‘verdachte’ aan het praten moet krijgen), zit er ook een bepaald wereldbeeld in het spel waar je (te) jonge kinderen niet aan wil blootstellen. Je wil immers bijvoorbeeld niet dat je als kind gaat denken dat het normaal is om met vrouwen om te gaan zoals dat in GTA5 mogelijk is.

Nee, er is geen reden om aan te nemen dat je door op te jonge leeftijd GTA te spelen een slecht mens wordt. Maar games hebben nou eenmaal net zo’n grote invloed op hoe we de wereld bekijken als andere media dat hebben. Regels zoals de PEGI-leeftijdsaanduiding op spellen en het verbod op de verkoop van spellen (en films) met een rating van 16 jaar aan kinderen onder die leeftijd zijn niet voortgekomen uit de hysterische en opportunistische roeptoeters zoals in de VS, maar op basis van het simpele feit dat het voor ouders al lastig genoeg is om hun kinderen op te voeden in een niet aflatende tsunami van media.

gta 5

Deze heel simpele feiten dreigen helaas wel een beetje te verdrinken in de discussie die regelmatig rond games oplaait. Juist als mensen met een agenda (zoals conservatieve wapenlobbyisten) deze weer aanzwengelen, is de reflexmatige reactie van de meeste gamers dan ook: ”wat een onzin!” En dat (begrijpelijke) sentiment als mensen uit kwaadaardige motivatie een kunstvorm aanvallen met belachelijke onzin, maakt het lastig om de serieuze en aantoonbaar aanwezige negatieve effecten van media nog een beetje rationeel te bespreken.

Dus nee, je wordt geen moordenaar van Call of Duty. Je wordt geen psychopaat van Fortnite. En niemand is van plan om jouw spellen te verbieden. Maar om nou te zeggen dat games geen kwaad kunnen? Dat is onjuist.

De enige manier waarop we kunnen voorkomen dat extreme, onzinnige denkbeelden over games uiteindelijk ook bij ons weer voet aan de grond krijgen, is door op dezelfde manier met spellen om te gaan als dat we met andere media doen. Heel eenvoudig eigenlijk. Als we games net zou zouden behandelen als films, zou niemand daar van wakker hoeven liggen. Behalve na het zien van An American Werewolf in London.

Dit artikel delen:

Lees meer

Nieuws van de week: Bizar duur wapen in Apex Legends en Spelunky 2 vertraagd Kanaal van Borderlands 3-Youtuber verdwijnt
60

Reacties op: Videogames kunnen wel degelijk kwaad

  • Om te reageren moet je ingelogd zijn. Nog geen account? Registreer je dan en praat mee!
  • HarryHol

    • 18 augustus 2019 13:04
    @Krytuun Nog afgezien van het feit dat je als verkoper persoonlijk strafbaar bent als je software met een 16 rating aan iemand onder de zestien verkoopt. Wetboek van strafrecht 240a.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • Krytuun

    • 19 augustus 2019 12:31
    @HarryHol Zeker, daar staat bij constatering een boete en werkontzegging op, tweede maal ook ontslag.

    Ik houd mij dan ook altijd aan de regels, en geef 15- kids geen games mee van 16+. Ook niet als ze een (vervalst) briefje hebben van de ouders, of aan de telefoon wordt gesproken.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • HarryHol

    • 19 augustus 2019 13:59
    @Krytuun Ja ik begreep uit je verhaal ook dat je er heel goed mee omgaat hoor.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • BertThaBest

    • 17 augustus 2019 21:13
    @Krytuun Heel goed dat je deze houding hebt, al ben ik bang dat doordat waarschijnlijk het merendeel van games straks online verkocht zal worden, kinderen veel gemakkelijker aan 16+ content kunnen raken. Dan moet een ouder de verantwoordelijkheid hebben om zich te verdiepen in de materie. Dit lijkt me dan, misschien zit ik er langs. Maar buiten kijf staat dat je goed bezig bent!

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • Krytuun

    • 19 augustus 2019 12:33
    @BertThaBest Ook online zijn er restricties. Zo kunnen ouders een toezicht op het systeem zetten waardoor deze content niet kan worden gespeeld.

    Ook daar kan omheen worden gewerkt, maar met fysieke verkoop heb ik ook vaak genoeg gezien dat kinderen een random persoon meenemen, en ook dan weiger ik verkoop.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • Vogeltje

    • 18 augustus 2019 11:54
    @Krytuun De goede bedoelingen snap ik heel erg en ook dat er wellicht regels voor zijn. Maar ik vind toch ook vooral dat ouders gewoon moeten leren om hun kinderen op de Vorden. Iets wat in de hedendaagse tijd steeds minder gebeurt. Een zeer slechte ontwikkeling. Verantwoordelijk moet bij de ouders liggen en als dat niet gebeurt kun je zelf tot zekere hoogte ingrijpen. Dit doe ik bijvoorbeeld bij gillende kinderen die daar geen enkele reden voor hebben anders dan aandacht en hun zin willen krijgen. Grijp je niet in als ouder? Prima, maar dan zeg ik er wel wat van. Krijg je zure gezichten maar dan kun je wijzen op wat ik net heb gezegd.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • fonsrutte

    • 18 augustus 2019 17:12
    Waar haal je vandaan dat ouders in de hedendaagse tijd zich opvoedkundig minder met hun kinderen bezig houden? Heb je daar een statistiek voor?
    Ik heb zelf twee kinderen van 9 en 11 en mijn ouders zeiden onlangs nog dat je het opvoeden in deze tijd echt niet kan vergelijken met 30 jaar geleden. Er was toen veel minder gelegenheid om te gamen of filmpjes te kijken.
    Ik vermoed dat je zelf geen kinderen hebt als ik je beschrijving zo lees. Kinderen gillen weleens en gedragen zich redelijk als, je raadt het al, kinderen. Als een kind gilt betekent dat niet dat het slecht opgevoed is, het is altijd werk in uitvoering. Ik vind jouw uitspraak dus ook vrij arrogant, misschien niet zo goed opgevoed?
    Je komt er echt zelf achter als je zelf kinderen krijgt, voor nu heb je daar echt geen weet van. Soms het juist laten gillen van een kind en het geen aandacht geven een manier om te laten merken dat gillen niet werkt om je zin te krijgen. Sta je dan voor lul in de supermarkt? Zeker, maar zo leert ie het ook. Moet ik dan mijn kind slaan? Nooit!
    Ik zou jouw gedrag om mijn daarop aan te spreken in ieder geval ook niet accepteren. Pannenkoek @Vogeltje

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • denver

    • 17 augustus 2019 13:29
    TLDR: Games hebben een leeftijdsaanduiding, omdat niet alle games geschikt zijn voor kinderen. Wat een loze column.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • obi-twan kenobi

    • 17 augustus 2019 13:30
    Ik ben het er zeker mee eens dat games tot angst bij kinderen kunnen leiden. Ook tot agressie (rondvliegende controllers bij frustratie). Daarom probeer ik zelf ook om in de gaten te houden waar mijn dochtertje naar kijkt en wat ze speelt. Als ze dan toch wat meekrijgt van dat soort zaken dan leg ik haar uit dat niet alles wat ze op tv ziet of via media meekrijgt echt is.

    Ouders moeten de adviesleeftijd wat mij betreft wat beter in de gaten houden of met hun kinderen meekijken en uitleg geven over wat ze zien. Games verbieden zou onzin zijn, dan kun je alles wel verbieden. De oorzaak van schietpartijen ligt veel dieper dan dat.

    Wat ik wel jammer vind is dat aan het begin van dit artikel conservatieven/rechts direct in een verdomhoekje worden geplaatst, terwijl democraten/links net zo schuldig zijn aan de oorzaak van dat soort daden. Één van de schutters was namelijk extreem links. Dat de media iedere scheet van Trump en zijn aanhangers als racistisch bestempelt en aan de andere kant het geweld en de haat van bijvoorbeeld antifa amper veroordeelt zorgt net zo goed voor verdeeldheid en haat. Ook het aanpraten van schuldgevoelens bij witte mannen of een slachtofferrol bij "minderheden" draagt niets bij aan een oplossing en zet de discussie alleen maar meer op scherp. Maar ja, als je daarmee volgers/stemmen kunt winnen lijkt aan beide kanten alles geoorloofd.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • Martijn_M

    • 17 augustus 2019 13:50
    @obi-twan kenobi De media heeft in deze ook zeker zijn verantwoording. Helaas is de algemene tendens enkel nog maar om het meeste aandacht (of clicks) te krijgen. En het is jammer dat de ooit gewoon leuke game-wereld nu met de grote jongens mee mag doen.
    Momenteel creëert de ene grote lobby (wapens) ter verdediging een aanval op een andere (games). De enige die hier echt baat bij hebben zijn politici en lobbyisten. Hoe groter de tegenstellingen, hoe meer profijt.
    Maar corrupt is het uiteraard niet.

    En Trump? Die draait vrolijk zijn rondje mee. Of hij zich hiervoor laat gebruiken of er zelf gebruik van maakt? Geen idee.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • DevTrunks

    • 17 augustus 2019 23:49
    @obi-twan kenobi Het is (Amerikaans) conservatief en rechts dat deze uitspraken de wereld in gooit, dus ja, dan wordt je in het verdomhoekje geplaatst. "Niet de vergroting van het verschil tussen arm en rijk door de conservatieve partij." Dit is een heikel punt voor links Amerika. En wellicht een reden dat er tevens extreem linkse mensen zulke daden plegen. En ja, als je President een conservatief is, dan krijgt die hier de kritiek voor.

    En om nog meer off-topic te gaan: als jij schuldgevoel hebt als witte man (dit neem ik maar even aan aflezende van je commentaar) dan zou ik mij eerst afvragen waarom dit mij aanstoot i.p.v. er weerstand tegen te bieden.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • obi-twan kenobi

    • 18 augustus 2019 11:09
    @DevTrunks ik een schuldgevoel? Nee hoor. Je moet je nooit schuldigvoelen over iets waar je niet verantwoordelijk voor bent. Het is helaas schandelijk dat politiek correct links dat aan anderen probeert op te dringen of de waarheid hierover verdraait. Links/democraten zijn dus net zo schuldig aan de huidige sfeer die er wereldwijd heerst.

    Wat betreft de president. Ook onder het bewind van democratische presidenten was die armoede er al en zijn er oorlogen gestart en immigranten gedeporteerd. Dat zijn geen zaken die specifiek toebehoren aan een conservatief/republikein. Onder Trump is de werkloosheid onder de zwarte bevolking juist teruggelopen, maar je hoort de linkse media alleen maar over wat hij roept of fout doet. Nee, dat helpt…

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • HarryHol

    • 18 augustus 2019 12:06
    @obi-twan kenobi on topic: het zijn de Republikeinen en andere conservatieve krachten die videogames de schuld geven van mass shootings. Vind je dat verdedigbaar?

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • obi-twan kenobi

    • 18 augustus 2019 13:02
    @HarryHol ik heb in mijn eerste reactie al gezegd dat ik het onzin vind dat games de schuld krijgen/verboden zouden moeten worden en dat de oorzaak dieper ligt. Ben het dus nu niet met Trump eens.

    Maar het is een feit dat links alles wat hij doet demoniseert terwijl hij ook goede dingen doet. Door Trump en zijn aanhangers direct als extreem of racist te benoemen creëeren ze net zo goed verdeeldheid als de lompe uitspraken van Trump. Ze zijn dus net zo fout.

    Overigens het zijn niet alleen conservatieven die gewelddadige games de schuld geven van dit soort incidenten. CNN zegt in een van hun recente artikelen dat democraten dit ook hebben gedaan.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • HarryHol

    • 18 augustus 2019 13:11
    @obi-twan kenobi Ik vind het opmerkelijk hoe overgevoelig je reageert op kritiek op een buitenlands staatshoofd. Ik vind het ook jammer omdat je hiermee steeds maar weer de discussie probeert te kapen. Mijn column gaat over games en de redenen waarom je daar vooral als ouder verantwoord mee om hoort te gaan.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • obi-twan kenobi

    • 18 augustus 2019 13:27
    @HarryHol ik probeer helemaal niets te kapen. Geef alleen maar mijn mening. Ik ben het zelfs voor een groot deel met je eens over games en de verantwoordelijkheid van ouders, maar dat had je kunnen weten als je beter zou lezen. Ik vind alleen de intro van jouw artikel een verdraaid beeld geven over conservatieven/rechts, maar als je zoiets zegt kaap je direct de discussie? Sorry, maar dat vind ik onzin en zelfs een persoonlijke aanval terwijl ik gewoon netjes blijf en mijn mening onderbouw. Ik had ook niet de intentie om na mijn eerste reactie nog verder te reageren, maar deed dat alleen door devtrunks en jouw reactie. Daar laat ik het bij, want wil de discussie niet nog meer "kapen".

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • Martijn_M

    • 18 augustus 2019 14:42
    @HarryHol Dat juist "rechts" dit roept bevestigd alleen maar de invloed van de wapenlobby.

    Het belang van goede opvoeding is jouw invals hoek, alleen de oorzaak van alle herrie staat hier los van. Het wordt wel als excuus gebruikt (misbruikt) door beide partijen. De een beweert dat het nooit aan de wapens ligt maar juist aan het gebrek aan "wapenopvoeding", de ander beweert dat met goede opvoeding de games geen invloed hebben.

    Twee grote lobbies, die in hun strijd de verantwoording leggen waar hij thuis hoort. Maar wel triest dat dit enkel gebeurd om hun eigen belang te onderstrepen!

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • HarryHol

    • 18 augustus 2019 17:03
    @Martijn_M Nee er is geen mythische strijd tussen de gamelobby en de wapenlobby.

    Het is helaas veel eenvoudiger: de wapenindustrie in de VS wil zo veel mogelijk wapens verkopen en verzet zich tegen elke vorm van inperking op de verkoop. Dat is wat in de VS speelt.

    Die Amerikaanse discussie vervuilt het gesprek al snel, omdat mensen die niks van games weten, het medium al snel eng vinden en daar dan bevestiging in zien.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • Martijn_M

    • 18 augustus 2019 17:22
    @HarryHol De discussie komt op dit moment ook vanuit Amerika. Erg jammer dat hij hier los gezien wordt van de contex in hun politieke systeem.
    Als je dat als "vervuiling" ziet, moet je de discussie niet op die gronden starten.

    Ik ben zeer regelmatig in de states geweest, de manier waarop maatschappelijke discussies daar "groot" worden in de ouderwetse media slaat over richting de nieuwe media: Pas als de belangen groot genoeg worden, wordt het nieuws.

    Mythische strijd? Nee, enkel 2 partijen die een schijnvertoning opvoeren. Gewoon 2 grote lobbies die de media gebruiken om hun achterban van hun eigen noodzaak (en dus financële steun) te verzekeren.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.
  • HarryHol

    • 18 augustus 2019 17:37
    @Martijn_M Ik ontken niet dat het om belangen gaat. Het gaat om het belang van de wapenlobby die games als zondebok gebruikt. Maar jij zegt dat er een gamelobby is die een slaatje slaat uit de discussie. En dat is niet zo.

    Ik zie de claim dat games tot schietpartijen leiden inderdaad als vervuiling van de discussie.

    Bron: 8 jaar lid adviescommissie PEGI, 2 jaar (and counting) bij Bureau Jeugd en Media, 25 jaar journalist waarvan tien met specialisatie games en tech, en heb met een artikel over dit onderwerp gezorgd voor kamervragen toen er in Nederland sprake was van het verbieden van gewelddadige games.

    Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
    met onze voorwaarden voor reacties.

 

Wanneer je een reactie plaatst ga je akoord
met onze voorwaarden voor reacties.