Het verhaal van Zynga is het verhaal van een charismatische man met een gouden tong, die gemakkelijk mensen overhaalt om een dealtje te sluiten. Mark Pincus richtte de social gaming-gigant op in 2007, al was het niet het eerste bedrijf dat hij startte. Pincus was al gepokt en gemazeld als entrepreneur en had daar een goed gevulde portemonnee aan over gehouden. Hij gokte goed tijdens de internethype van de jaren '90. In 1995 overtuigde de Amerikaan een investeerder om hem een kwart miljoen te lenen, als hij het maar binnen een paar maanden zou terugbetalen. Pincus richtte FreeLoader op, een website die gebruikers een gepersonaliseerd nieuwsaanbod gaf. Zeven maanden later verkocht hij zijn bedrijfje voor maar liefst 38 miljoen. Zo'n jongen is Pincus, dus: glad, snel, vol charme en met een drive om geld te verdienen.

Voorspellende gaven

Alleen aan een drive heb je echter niks, je moet ook nog wat kunnen. Pincus is iemand die als geen ander trends aanvoelt en kan voorspellen wat aan gaat slaan. Zo wist hij al voordat Facebook explodeerde dat sociale media 'the next big thing' zouden worden. Sterker nog, hij richtte zijn eigen sociale medium op: Tribe.net, een online community voordat Facebook dat (beter) deed. Een groot succes is het nooit geworden, maar de site bestaat nog steeds en heeft een soort cultstatus onder de harde kern van gebruikers.

Zijn overtuiging dat sociale media groot zouden worden zorgden er echter wel voor dat hij al vroeg investeerde in de plannen van ene Mark Zuckerberg. Het behoeft geen uitleg dat dat een verstandige zet is geweest. Niet alleen omdat zijn investering hem waarschijnlijk een hoop geld heeft opgeleverd, maar vooral omdat Pincus al vroeg contact had met Zuckerberg en zo een van de eersten was die inzag wat sociale media allemaal voor hem zouden kunnen betekenen. Hij was er dan ook gelijk bij toen Facebook zichzelf openstelde voor ontwikkelaars om spellen en applicaties aan te bieden.

Miljarden dollars

Vanaf dat moment is het eigenlijk zo hard gegaan voor Pincus en zijn nieuwe bedrijf Zynga (vernoemd naar Pincus' overleden hond) dat het nauwelijks is bij te houden. In 2007 lanceerde het bedrijf zijn eerste Facebook-game, een online pokerspel. Zo liftte Zynga mee op twee hypes: die van Facebook zelf en van de stijgende populariteit van het kaartspel. Al gelijk doet Pincus alles wat hij kan om geld te verdienen, zoals spelers zich op laten geven voor advertenties in ruil voor gratis pokerchips. Later stelde Pincus dat hij allerlei vreselijke dingen heeft gedaan om snel een inkomstenstroom op gang te brengen, zoals software op computers laten installeren die er bijna onmogelijk van af te krijgen was. Later werd Zynga vooral bekend en gehaat om het kopiëren van bestaande spellen, zoals Tiny Tower. Hoe dan ook, Zynga verdiende bakken met geld en het bedrijf werd geschat op een waarde van enkele miljarden dollars.

Het succes kon echter niet aanhouden. Pincus moest zich steeds weer in allerlei bochten wringen om de successen gaande te houden. Aan de ene kant had hij last van zijn grote vriend Mark Zuckerberg, die de site van Facebook bleef veranderen. Daardoor moest Zynga haar spellen continu aanpassen om mee te groeien met het sociale platform. Bovendien wilde Facebook een steeds groter percentage van de inkomsten meepikken, door het verplicht te stellen om Facebook-credits te gebruiken. Pincus gooide tijdens een ontmoeting met Zuckerberg, die tot 2 uur 's ochtends duurde, wederom al z'n charmes in de strijd om een goede deal te sluiten met de sociale gigant. Facebook zou vervolgens al haar steun aan Zynga geven, natuurlijk in ruil voor een groter deel vaan de opbrengst. Tegelijkertijd kleven er ook een hoop nadelen aan om zo afhankelijk te zijn van een ander bedrijf. Als het slecht gaat met Facebook, gaat het slecht met Zynga, en de fluctuerende aandelen van Zuckerbergs bedrijf hebben Pincus geen goed gedaan.

Aan de andere kant moest Pincus de concurrentie van zich af zien te houden, toen bedrijven als Playfish ook doorkregen hoe ze succesvolle social games moesten maken en zo een steeds groter deel van de markt wegkaapten. Zynga had wellicht een voorsprong door vroeg te beginnen tijdens de hype van de social media, maar inmiddels wordt het bedrijf links en rechts ingehaald door de concurrentie.

Te groot, te groot

Daar komt nog bij dat Zynga gewoonweg te groot werd. Pincus moet het overzicht op al die studio's en spellen zijn kwijtgeraakt, want zijn grote talent om telkens de volgende hype te voorspellen liet hem steeds vaker in de steek. Dat is ook de reden dat Zynga links en rechts studio's begon op te kopen die een succesvolle game op de markt hadden gebracht. Legendarisch is inmiddels de overname van OMGPOP, de makers van Draw Something, dat voor het gigantische bedrag van 210 miljoen dollar in het bezig kwam van Zynga. Vlak na de overname kelderde het aantal gebruikers met 5 miljoen, bijna een derde van het hele spelersbestand. De hype was over en Zynga had een enorme miskoop gedaan.

Dat is een voorbeeld van hoe moeilijk het is om een groot bedrijf te zijn in een industrie die gebaseerd is op hypes. Je kan een aantal keer goed gokken, maar als je er een keer naast zit, dan kost het je gelijk miljoenen dollars. Investeerders hebben dat ook gezien en lijken weinig vertrouwen te hebben in de toekomst van Zynga. Het aandeel staat op dit moment op krap een derde van de oorspronkelijke waarde ruim een jaar geleden, toen Zynga naar de beurs ging. Naast de hypegevoeligheid en de sterke afhankelijkheid van Facebook kampt het bedrijf met hetzelfde probleem als elk ander bedrijf: de economische crisis. Dat lijkt een drietrapsraket waar Zynga niet meer overheen kan komen.

De toekomst brengt echter niet alleen maar slecht nieuws. In Amerika wordt op dit moment gepraat over het legaliseren van online gokken. Een tijd geleden werd dit verboden, waardoor sites als Pokerstars in Amerika op zwart moesten. Nu lijkt een legalisatie echter steeds dichterbij te komen en Zynga zit in een goede positie om daarvan te profiteren. Het bedrijf heeft ervaring met casinogames en is zeer bereid om haar spelers voor geld te laten spelen. Sterker nog, elke keer als in het nieuws verschijnt dat een legalisatie van online gokken dichterbij komt, stijgen de aandelen van Zynga weer licht. Het is te hopen voor Pincus dat dit scenario van de grond komt, want het is duidelijk dat zijn bedrijf wel een oppepper kan gebruiken. Het zou ons niks verbazen als hij met zijn gouden tong op dit moment hoogstpersoonlijk Amerikaanse wetgevers probeert over te halen om de legalisering er door te krijgen.