Een game waarin afvalverwerking centraal staat past perfect in deze tijd van milieubewustzijn. Het klinkt misschien weinig enerverend, maar het is precies waar Trash Panic om draait. Voeg vuur en explosies toe en vuilnis ruimen is nog nooit zo leuk geweest.

Het concept van Trash Panic is losjes gebaseerd op dat van Tetris. Een constante stroom voorwerpen komt gestaag naar beneden en aan jou de taak om te voorkomen dat het speelveld vol raakt. Ditmaal bestaan de objecten uit diverse soorten afval en is het speelveld een prullenbak. Het belangrijkste verschil met Tetris is de mogelijkheid om je afval compacter te maken. Hierdoor wordt er meer ruimte vrijgemaakt voor de rest van de rotzooi dat naar beneden komt. De standaard manier om afval kleiner te maken is door het kapot te gooien. De kapotte stukken afval kunnen nog compacter worden gemaakt door je controller heen een weer te schudden, waardoor de prullenbak heen en weer wordt geschud.

Trash Panic kent zes levels. Elk level heeft een ander thema en met elk thema verandert het soort afval. Je begint met klein spul als gloeilampen en potloden en met elk nieuw level worden de voorwerpen groter. Je moet niet verrast opkijken als je in één van de laatste levels complete bergen, golfbanen en booreilanden moet ruimen. Je hebt gelukkig een paar extra middelen tot je beschikking om de hoop afval kleiner te maken. Met brandende lucifers of zelfs olietankers kan een vuurtje worden gestookt. In latere levels kun je olie in de fik zetten om zelfs de hardste objecten te laten branden. Door het deksel van de prullenbak dicht te doen kan de temperatuur worden verhoogd, zodat elk materiaal vlam kan vatten. Het is wel oppassen dat de zuurstof niet opraakt, want dan dooft het vuur. Een beetje tactiek komt hier wel bij kijken, want als het vuur de olie niet bereikt, zal het al gauw uitdoven.

Hou maar op. Retry!

Het wordt nog leuker wanneer er bommen in het spel zijn. Maak een bom heet genoeg en je hebt een explosie van afval. Dan is er nog de bacteriële spons, het tweede hulpmiddel bij afvalverwerking. Als deze spons in contact komt met water (te verkrijgen door onder andere wc's en complete dammen kapot te gooien) breidt de spons zich uit en begint het langzaam biologisch afbreekbaar materiaal te verteren. De spons verdwijnt echter als het niet snel in contact wordt gebracht met water, dus het afval moet op een dusdanige manier worden gepositioneerd zodat het geen barrière vormt tussen het water en de spons. Het komt dan ook regelmatig voor dat je een level opnieuw moet doen, omdat de grote hoeveelheid water of olie onderin je prullenbak onaangeroerd blijft.

Hiermee zijn we dan ook meteen aan het grootste minpunt aangekomen. Hoewel het onderwerp afval anders doet vermoeden, moet je bijzonder methodisch te werk gaan. Krijg je het één keer niet voor elkaar een brandje te stichten, dan is de kans groot dat je lang niet al het afval kunt wegwerken en het level opnieuw moet doen. De volgorde van objecten blijft met elke poging hetzelfde, dus met een behoorlijke portie trial & error zou je uiteindelijk het einde moeten behalen. De grootste aantrekkingskracht van Trash Panic, de realistische physics, wordt op zulke momenten wel het grootste punt van frustratie. Heb je net alles goed klaarliggen, valt net die ene torenflat om, zodat de spons het water niet kan bereiken. Na de twintigste poging kun je daar echt niet meer om lachen. Dit alles zou niet eens zo problematisch zijn, ware het niet dat het niet mogelijk is om tussen de levels je voortgang op te slaan. Zit je na twee uur spelen vast in het één na laatste level, dan heb je de keuze: doorzetten, of je hele voortgang weg te gooien.

Eigenlijk zijn de ontwikkelaars van Trash Panic een stelletje sadisten. Wezentjes, genaamd Gomy, lopen constant lang de bodem van de prullenbak rond om unieke objecten op te vangen. Deze objecten mogen niet worden kapot gemaakt. Het is noodzakelijk deze objecten zo laag mogelijk te laten zakken, want de Gomy kunnen met hun korte armpjes alleen objecten van de bodem pakken. Best lullig als je net op het punt stond de enorme bult afval in de fik te zetten. Als het object niet ongehavend de bodem van de bak bereikt, wordt je overladen met rotzooi dat niet is te slopen of te verbranden. Lever je het object wel succesvol af, dan krijg je een bonus waarmee je bestaande vuilnisbelt makkelijker is af te breken. Bovendien maken in de hogere moeilijkheidsgraden de eindbazen hun opwachting. Deze eindbazen zijn niets anders dan enorme objecten, zoals een spaarvarken of  een LCD televisie, die veel ruimte in beslag nemen en met veel moeite kapot zijn te maken. Slaag je hier niet in dan, je raadt het misschien al, word je overladen met enorme bult rotzooi.

Op het nippertje

Voor de afwisseling is er een extra modus, waarin unieke uitdagingen moeten worden voltooid. Zo is er een level met een constante stroom eindbazen en een level met een prullenbak die half zo hoog is als een normale prullenbak. Bovendien is er een lokale multiplayermodus waarin je het met z'n tweeën tegen elkaar kunt opnemen. Ook is het mogelijk levels op twee manieren uit te spelen. De Eco-manier is dat je zo weinig mogelijk rotzooi achterlaat en een zo weinig mogelijk CO2 uitstoot. Speel een level op de Ego-manier en je mag zovies mogelijk te werk gaan. Als je Ecologisch speelt, kun je kleine bonussen vrijspelen, zoals prullenbakken met verschillende eigenschappen. Ik kan dit niet uit eigen ervaring zeggen, want het is al moeilijk genoeg een level uit te spelen, laat staan een level op de Eco-manier uit te spelen.

Uiteindelijk moeten we de verslavendheid van Trash Panic niet onderschatten. Afval kapot gooien, opbranden en kettingreacties beginnen geeft een enorme voldoening. De karakteristieke geluidseffecten van brekende voorwerpen en de overtuigende (vuur-)effecten dragen hier in niet geringe mate aan bij. Als je eenmaal wat thuis bent in de regeltjes en tactieken die voor deze game gelden, dan wordt de frustratie die anders de kop kan opsteken een stuk zeldzamer. Ben je een doorzetter, dan heb je aan Trash Panic een unieke en diepe game die garant staat voor heel wat uren gameplay.