Tabata’s ogen twinkelen als hij over zijn beroep vertelt. “Ik weet nog dat ik vroeger altijd in de rij ging staan als mijn games uitkwamen. Er is niets mooiers dan dat, om fans te zien die op het punt staan om je game te kopen. Maar goed, tijden veranderen, met digitale distributie en aankopen via internet, in Nederland zal dat niet anders zijn.”Hij kijkt even het raam uit en zegt dan grijnzend:“misschien moet ik maar een nieuw hoogtepunt vinden in dit beroep…”

Veelbesproken cv

We zitten naast Tabata aan een grote tafel in een kek hotel in Londen. De eerste woorden die vallen gaan (heel toepasselijk, zo blijkt later) over Tabata’s passie, drang naar verbetering, geloof in verandering en zijn realistische kijk op zaken. “Natuurlijk kijk ik naar de resultaten en natuurlijk vind ik het mooi om te zien als mijn games vergezeld gaan met goede cijfers. Elke ontwikkelaar kent dat gevoel, dat moeilijk te omschrijven is, maar misschien nog wel het dichtste in de buurt komt bij ongeloof. Desondanks, cijfers vertellen maar één kant van het verhaal. De kleine reacties op internet zeggen eigenlijk veel meer, als mensen daar commentaar geven op mijn games.”

Het is niet moeilijk om dergelijke reacties te vinden op internet, want als ontwikkelaar van Before Crisis: Final Fantasy VII, Parasite Eve: Third Birthday en Final Fantasy: Type-0 op de handheld, bestaat zijn cv op z’n minst uit gewaagde herinterpretaties van games uit grote series. Tabata blijft er bewust nuchter onder. “Ik ga minstens net zo hard op zoek naar de negatieve uitingen en mensen die iets juist niet kunnen waarderen. Pas als je beide kanten van de medaille gezien hebt, kun je een complete mening vormen van wat je gebracht hebt.”

Final Fantasy verandert

Ook Final Fantasy lijkt onder zijn bewind de drang naar gewaagde verandering en revolutie niet te kunnen weerstaan. Wie de trailers kijkt of, in ons geval, de game speelt, ziet op het eerste gezicht dat de koning van het Japanse rollenspel verandert is in een open-wereld actiegame, waarin kenmerken uit het rpg-genre slechts tweede viool mogen spelen. Maar zo ver wil Tabata zelf niet gaan: “Echt, we maken geen pure actiegame. Die basis van Final Fantasy, de reden dat zoveel fans van deze serie houden, die laten we echt wel intact en die bewaken we heel nauwkeurig. Wat we wel doen, is de gevechten veel directer maken. Waar ik op hoop is dat spelers op die manier een veel sterkere verbinding hebben met hun personage én met de klassieke spelelementen die absoluut nog aanwezig zijn.”   

Eén ding is zeker, de globalisering van Final Fantasy en de bredere interesse van fans zorgen ervoor dat deze serie wel moet veranderen. “Ja, het is inderdaad veel meer een internationaal iets geworden. Deze serie is niet alleen meer voor Japan. Mensen over de hele wereld spelen het en wij moeten daarom ook anders naar onze titels kijken. Vroeger maakten we een Final Fantasy-game voor Japan en die deden we de deur uit. Daarna werd de lokalisatie gedaan. Soms kreeg de rest van de wereld de game pas een jaar later. Vandaag de dag mikken we op een globale release.”Mooi, die distributie, maar hoe gaat het eraan toe op de tekentafel? “Het is niet zo dat we vooraf denken ‘o, we moeten globaal succes boeken en daar moeten we dit of dat voor doen’. Waar we wel mee bezig zijn is het beter verenigen van gameplay en verhaal. Die dingen waren vroeger misschien meer gescheiden van elkaar.”

De laatste hoop

Het valt op dat Tabata een serieuzere toon aanneemt als we het hebben over de staat van Japanse ontwikkelaars en specifieker: de staat van het Japanse rollenspel vandaag de dag. Voor veel fans lijkt Final Fantasy XV een soort laatste hoop, maar Tabata zelf ervaart dat niet zo. “Ik heb niet het idee dat wij een dergelijke druk ervaren binnen het ontwikkelteam. Maar elke keer als ik de media te woord sta of fans spreek, komt het weer terug. Ik begin wel door te hebben dat het zo is. Maar of Final Fantasy XV de laatste hoop is voor het genre en of het zou stoppen bij ons als wij niet slagen… Nee, daar geloof ik niet in. Maar het zegt wel iets dat we dat vertrouwen krijgen. Als wij deze kans pakken, bewijzen hoe goed Japan kan zijn en het niveau van het Made in Japan-merk op kunnen krikken, dat is eigenlijk best wel spannend. We krijgen in ieder geval een mooie kans…”

Plotseling stopt Tabata met praten. Hij leunt achterover in zijn stoel en denkt zichtbaar over iets na. Als hij weer terug naar voren buigt over de tafel, verschijnt er een grijns op zijn gezicht. “Weet je, nu ik er zo over nadenk, eigenlijk voel ik die druk ineens wél. Stel je toch eens voor dat, God verhoede, Final Fantasy XV straks niet slaagt… Stel je voor dat het misgaat en niemand meer Japanse rollenspellen speelt…” Hij begint luidkeels te lachen. “Als dat gebeurt, dan moet ik misschien wel persoonlijk langs elke ontwikkelaar in Japan om mijn excuses aan te bieden! Hé, jij hebt zojuist die druk op me gelegd!”

Hij lacht erom als een man die zich niet écht zorgen maakt om het voorgelegde doemscenario. Het is niet verrassend. Nergens in ons gesprek met Tabata bespeuren we onzekerheid of twijfel. Hajime Tabata is een man met een rotsvast geloof in zijn eigen visie. Verwar overtuiging niet met arrogantie - een blik op het cv van Tabata doet vermoeden dat de beste man zich niet laat leiden door het verleden, tradities of eventueel negatieve feedback. Is het gedurfd om juist hem aan het roer te zetten van de grootste jrpg uit de geschiedenis? Absoluut. Gaat die gok een succesverhaal worden? De tijd zal het leren. Maar als we zijn hand schudden en de kamer uitlopen, zien we wat Square-Enix zag, al die jaren dat ze Tabata probeerden in te lijven. We lopen weg en laten een ontwikkelaar achter die nooit met spijt zal terugkijken op zijn beslissingen, omdat ze gevoed zijn door overtuiging. Lef, durf, risico, verandering; wat Tabata straks ook voor reacties op internet zal lezen, het is beter om onder die voorwaarden te falen, dan zonder risico’s in de middenmoot te belanden. Iets zegt ons dat beide dingen straks helemaal niet aan de orde zijn, als Final Fantasy XV eindelijk in de winkels ligt...