10. Leisure Suit Larry: Love For Sail

Je kunt eigenlijk geen lijst met adventure games maken zonder Leisure Suit Larry. De kalende rokkenjager probeert al sinds 1987 een vrouw in bed te krijgen met de meest bizarre plannen, die natuurlijk allerlei vreemde en ranzige puzzels nodig hebben. Het grappigst is toch wel dat er geen vierde deel in de serie is uitgebracht, maar dat na deel 3 gelijk deel 5 volgt. In die game wordt Larry wakker met geheugenverlies en weet hij niet meer wat er in het vorige deel gebeurde. Een handig trucje van bedenker Al Lowe: Larry vindt aan het einde van deel 3 de ware liefde en de schrijver wist niet meer hoe het spel verder moest gaan. Door het vierde deel gewoon over te slaan, hoeft hij daar niet over na te denken. Onze favoriet is echter dit zevende (eigenlijk dus zesde) deel, Love for Sail, het laatste waar Lowe aan werkte. Larry vaart mee op een cruiseschip vol met parodieën op bekende sterren – Drew Baringmore, Dewmi Moore, Jamie Lee Coitus – en moet allerlei competities winnen om een plekje in het bed van de blonde kapitein te veroveren.

9. The Longest Journey

De Noorse studio Funcom bracht in 1999 een magische adventure op de markt. The Longest Journey draait om twee parallelle werelden: Stark, een soort toekomstige cyberpunkversie van onze Aarde, en Arcadia, waar alles draait om magie. Het verhaal gaat over April Ryan, die tussen deze twee werelden kan reizen. De 18-jarige student moet beide universa in balans houden. De sfeer wordt vooral gecreëerd door een grote hoeveelheid gesproken dialoog – ook in een Nederlands gesproken versie – die niet essentieel is om verder te komen in de game, maar je wel veel vertelt over de wereld en de personages. Het vervolg uit 2006, Dreamfall, is ook aardig, maar niet zo avontuurlijk als het eerste deel. De serie wordt tegenwoordig voortgezet in een episodische reeks, gefinancierd via Kickstarter: Dreamfall Chapters.

8. Gabriel Knight: Sins of the Fathers

Veel adventures uit de jaren '90 worden herinnerd om hun geniale humor, zoals we verderop in deze lijst nog zullen zien. Zo niet Gabriel Knight, een donkere game vol horror, schuldgevoelens en verlies. De vraag was destijds dan ook of zo’n grimmig spel het publiek zou kunnen bekoren. Dat is gelukkig het geval, want Gabriel Knight geldt nog steeds als een van de hoogtepunten uit de glorietijd van de adventures. Latere delen zouden gebruik maken van video’s met echte acteurs. Die games waren nog steeds erg goed, maar de FMV’s vervreemdden wel een deel van de gamers. Wij kiezen voor het eerste deel, Sins of the Fathers, waarin we kennis maken met Gabriel, een gefaalde schrijver met een eigen boekwinkel. Gabriel wordt geplaagd door nachtmerries terwijl hij een reeks moorden onderzoekt. Gedetailleerde achtergronden als een kasteel en een moeras zien er vandaag de dag nog steeds prachtig uit en het script is een van de mooiste ooit in een game.

7. Tex Murphy, The Pandora Directive

Op de zevende plaats wel een game die gebruikt maakt van Full Motion Video. Het vierde deel van Tex Murphy wordt gelukkig met zoveel overgave geacteerd dat je helemaal in het verhaal wordt gezogen. De game draait om detective Tex, die op zoek gaat naar een vermist persoon en uiteindelijk stuit op een grote samenzwering van de overheid. Het verhaal past zich aan aan jouw keuzes. Tegenwoordig zijn we wel gewend dat het spelverloop verandert als je goede of slechte keuzes maakt, maar in 1996 was dat nog een zeldzaamheid. Zeker zo perfect als The Pandora Directive het uitvoert: het einde van het spel kan op alle mogelijke manieren verschillen, van de held die overwint en het hart van zijn meisje verovert, tot een deprimerende en uitzichtloze situatie.

6. Sam & Max Hit The Road

Deprimerend is Sam & Max in ieder geval niet. Sterker nog, het is een van de meest hilarisch vreemde games die we ooit hebben gespeeld. Sam en Max, een cynische hond en zijn geschifte konijnenpartner, moeten als freelance politieagenten op zoek naar de vermiste Bigfoot. Die reis leidt ze naar allerlei toeristische attracties in Amerika, zoals de grootste bol garen ter wereld en Mount Rushmore, maar dan omgebouwd tot bungeejump-attractie. Het verhaal is dan wel niet echt iets om over naar huis te schrijven, de humor is dat des te meer. Elke omgeving zit vol met voorwerpen die de twee kunnen onderzoeken, en overal hebben ze wel wat grappigs over te zeggen. Telltale Games heeft later de rechten verworven en drie hele grappige seizoenen over het duo gemaakt, maar ons hart gaat toch nog altijd uit naar het origineel.

5. Gone Home

Dat de adventuregame nog lang niet dood is, bewijst het feit dat er ook moderne games in deze lijst staan. Gone Home uit 2013 is dan wel geen klassieke point-and-click adventure, maar hij hoort wel degelijk thuis in het genre. De game is zo bijzonder omdat het hele verhaal wordt verteld door het verlaten huis waar je in rondloopt. Overal vind je voorwerpen die je meer vertellen over je familie. Het belangrijkste verhaal, over je verdwenen zusje en hoe zij is opgegroeid tijdens het jaar dat jij in het buitenland studeerde, wordt verteld aan de hand van brieven die je in huis ontdekt. Er zijn echter nog allerlei andere verhaallijnen te vinden op ansichtkaarten, kalenders en achtergelaten tijdschriften. Een emotioneel verhaal met een hoge nostalgische waarde: de game speelt zich af in 1995 en brengt dat op overtuigende wijze over met cassettebandjes vol punkmuziek.

4. Day of the Tentacle

Terug naar het verleden, en dan gelijk heel ver in het verleden. Althans, met een van de drie verhaallijnen in Day of the Tentacle. De game draait namelijk om tijdreizen en de drie hoofdpersonen worden al snel van elkaar gescheiden door een kapotte tijdmachine. Hoagie zit vast in de Amerikaanse geschiedenis, Laverne wordt 200 jaar vooruit gestuurd naar een tijdperk waarin vijand Purple Tentacle de wereld heeft overgenomen, terwijl Bernard gewoon in het heden rondstruint. De geniale puzzels leunen ook op dit concept: zo moet je – spoilers! – een tekening van de Tentacle terug naar het verleden sturen, waar het gebruikt wordt als patroon voor de Amerikaanse vlag, zodat je de vlag in de toekomst kunt gebruiken als vermomming. Deze briljante puzzels kunnen we binnenkort weer beleven: Double Fine is bezig met een remaster, die dit jaar nog uit moet komen.

3. The Walking Dead (S1)

Telltale Games timmert al een tijdje aan de weg met klassieke adventure games als Sam & Max, Back to the Future en Monkey Island. Maar het was pas in 2012 met The Walking Dead dat ze het genre echt nieuw leven wisten in te blazen. De studio koos ervoor om zich niet langer te focussen op ingewikkelde puzzels die je op moet lossen door voorwerpen met elkaar te combineren, maar op een sterk, emotioneel verhaal en geloofwaardige personages waar je je aan gaat hechten. Hopelijk niet al te erg, want net zoals in de strips en de tv-serie is niemand veilig in deze zombie-overgoten wereld. The Walking Dead slaagt er echter in om zich niet te verliezen in zombie-actie, maar zich vooral te concentreren op de overlevenden en hun verhaal. Je voert gesprekken met je lotgenoten waarin je telkens maar kort de tijd hebt om je antwoord te kiezen. Wat je zegt heeft invloed op de manier waarop andere mensen naar je kijken. Vooral je connectie met het kleine meisje Clementine staat centraal. Het spel zorgt ervoor dat je echt om haar geeft en dat je alles zal doen om ervoor te zorgen dat zij deze brute wereld overleeft.

2. Monkey Island 2

Guybrush Threepwood is niet echt een standaard held. Sterker nog, hij is een beetje een klungel. Maar hij wil zo graag een piraat zijn, en hij kan zijn adem tien minuten inhouden. Alhoewel dat eigenlijk zijn enige heldhaftige kenmerk is, lukte het hem in de vorige game wel om de legendarische spookpiraat LeChuck te verslaan. Jammer genoeg is hij zo ijdel om zijn levende baard te bewaren, zodat zijn aartsvijand in het tweede deel weer tot ‘leven’ gewekt kan worden. Aan Guybrush de taak om de hele Caraïben door te varen op zoek naar de legendarische schat Big Whoop en LeChuck te verslaan. Het spel zit boordevol met de kenmerkende humor van veteraan Ron Gilbert, samen met Tim Schafer – nu van Double Fine – en Dave Grossman. Het heeft bovendien een van de vreemdste eindes ooit, een einde dat nooit helemaal is uitgelegd, omdat Gilbert de studio na deze game verliet en niets te maken had met het derde deel.

1. Grim Fandango

Lange tijd kon niemand Grim Fandango spelen. Sinds de release in 1998, als de laatste adventure uit de hoogtijdagen, was het spel nooit opnieuw uitgekomen. Het kreeg daardoor een soort van mythische status, doordat iedereen die het in die tijd wel had gekocht er maar over bleef praten. Sinds de remaster van afgelopen maand kan ieder die het wil zelf zien dat die mythische status meer dan verdiend is. Grim Fandango is een meesterwerk, een emotioneel avontuur in een Mexicaans hiernamaals. De game speelt zich af gedurende vier jaar, waardoor je hoofdpersonen Manny en Glottis echt ziet groeien en de beste vrienden ziet worden. Natuurlijk is er een kwaadaardig plan te ontmantelen en een dame om gered te worden, maar de personages en de gesprekken die je met hen voert zijn de hoogtepunten van het spel. Grim Fandango is niet alleen de beste adventure, het is een van de beste spellen ooit gemaakt.