Lord of the Rings Online, gebaseerd op de wereldberoemde boeken van JRR Tolkien, deed het eigenlijk best aardig. Nee, het had geen dertien miljoen abonnees (hoeveel precies heeft ontwikkelaar Turbine nooit onthuld) maar gezien het grote aantal actieve servers was het duidelijk dat het spel niet in de problemen zat. Toch vond de ontwikkelaar dat het beter kon.

Een jaar eerder had het bedrijf zijn andere grote titel, Dungeons and Dragons Online, omgeschakeld naar ‘Free to Play’. In plaats van een maandelijks abonnement verplicht te stellen, kreeg iedereen gratis toegang tot een deel van de game. Wie meer wilde spelen had drie opties: quest-pakketten kopen met ‘Turbine Points’, diezelfde Turbine Points verdienen met spelen of alsnog een abonnement nemen voor volledige toegang. Dit model bleek een gigantisch succes. Het spel trok opeens veel meer spelers, die wel bereid bleken om af en toe iets te betalen, maar liever niet aan een maandelijks bedrag vast zaten. Dit succes bracht Turbine ertoe om ook zijn ‘vlaggenschip’ Lord of the Rings Online via ditzelfde model aan te bieden, wat bij deze MMO leidde tot een verdrievoudiging van de omzet.

Drie abonnementsvormen

Ook voor LotRO zijn er nu drie abonnementsvormen, om precies te zijn ‘free’, ‘premium’ en 'VIP'. Bij de gratis variant krijg je een aantal beperkingen opgelegd. Zo kun je minder goud bezitten en maximaal twee verschillende personages per server aanmaken. Wel heb je toegang tot alle quests tot ongeveer level 30, plus alle ‘epische verhaalquests’. Wie quests wil doen in de gebieden voor hogere levels, kan deze als pakket aanschaffen voor een paar euro.

Iedereen die ooit geld heeft betaald, of dat nu via een verlopen abonnement was of door Turbine Points te kopen, wordt automatisch ‘Premium’. Dat betekent een hogere goudlimiet en drie personages per server, maar verder zijn er net als het free-model geen vaste lasten aan verbonden.

Ten slotte is er nog het VIP-abonnement, waarvoor je ‘ouderwets’ maandelijks vijftien euro betaalt. Dit geeft je toegang tot alle gebieden en quests, met uitzondering van de Mines of Moria en Siege of Mirkwood. Die laatste twee uitbreidingen moeten nog altijd los gekocht worden. Abonnees krijgen als bonus iedere maand 500 Turbine Points, die ze kunnen besteden in de winkel of kunnen opsparen om de eerder genoemde uitbreidingen te kopen.

Kleine beloningen

Wat LotRO interessanter maakt voor mensen met een hele kleine beurs, is dat je Turbine Points kan verdienen door te spelen. De game zit vol met kleine beloningen voor bijvoorbeeld het doden van een bepaald aantal Orcs of het verkennen van alle belangrijke plekken op de landkaart. Al die kleine beloningen (vaak vijf of tien Turbine Points) tikken aan, vooral als je grondig te werk gaat en ze allemaal behaalt. Er zijn inmiddels al spelers die enkel door te spelen alle beschikbare quests hebben vrijgekocht.

Laten we echter eerlijk wezen: dat kost wel heel veel tijd. En het is ook niet de leukste manier om de game te spelen. Uit ervaring kunnen we zeggen dat het achter elkaar doden van honderden Goblins niet de meest intellectuele bezigheid is. Geestdodend is een beter woord. Toch is ook zonder saai hakwerk een aardige hoeveelheid gratis punten te verzamelen, vaak voldoende voor het volgende pakket met quests.

Geen tijdslimiet

Het grote voordeel van dit nieuwe model is dat alles wat je in de online winkel koopt ook permanent van jou is. Er zit geen tijdslimiet meer op zoals bij een abonnement. Dit is een wezenlijk voordeel dat veel nieuwkomers vaak onderschatten. Bij een traditioneel abonnement mag je namelijk alleen spelen als je maandelijks een vast bedrag overmaakt. Wie in LotRO quests aanschaft, kan hier zo lang over doen als hij wil. De drang om te spelen ‘omdat het anders zonde is van het abonnementsgeld’ verdwijnt daarmee. Spelen doe je nu als je er zin in hebt, en precies dat gedeelte waar je aan toe bent.

The One Ring

Hoeveel aantrekkelijke abonnementsvormen er ook zijn, de belangrijkste vraag blijft: is deze ‘vernieuwde, gratis’ MMO leuk om te spelen? Van alle beperkingen van ‘Free’ en ‘Premium’ is de eerste dertig levels niet veel te merken. De volledig gratis gebieden zitten barstensvol avonturen en geven een heel goed beeld van het spel. Wie de weg nog niet kent, kan hier vele weken mee voort. Dat komt ook omdat het spel niet ontworpen is om zo snel mogelijk naar de level-cap van 65 te racen. Het allerbelangrijkste is het verhaal van de Ring, en hoe jij daar een rol in speelt. De spelwereld is met veel zorg ontwikkeld en wie de boeken (of de films) kent, kan zijn hart ophalen bij het ontdekken van beroemde locaties en ontmoeten van dito personages.

Grafisch is LotRO bovendien nog steeds een van de sterkste MMO’s, mede dankzij de recente introductie van DirectX 11. De vormgeving is een stuk realistischer dan bij soortgelijke spellen. Omgevingen zijn gedetailleerd en hebben een beheerst kleurenpalet. De uitstraling is, mede door de literaire insteek, gewoon wat volwassener. Daar draagt de spelersgemeenschap ook erg aan bij. Het meest onbeleefde dat wij in vier jaar LotRO hebben meegemaakt, is dat iemand zich niet verontschuldigde omdat hij voortijdig de groep moest verlaten. Vergelijk dat maar eens met sommige andere games, waar de basiscommunicatie in willekeurige groepen uit beledigingen lijkt te bestaan.

Wel moet gezegd worden dat de game zeker niet revolutionair is. Het volgt heel trouw het model dat Everquest en Everquest 2 introduceerden. 'Traditioneel' is in dit geval zeker geen negatief woord: er zitten talloze verfijningen in, die de moderne MMO’er inmiddels mag verwachten: instanced dungeons, raids, een uitgebreide manier om je personage vorm te geven en daar bovenop de mogelijkheid om je eigen in-game huis te kopen. Maar het belangrijkste is toch wel de spelwereld: Midden Aarde is een bezoek meer dan waard. Vooral gratis.