Vroeger moesten we blij zijn met Amsterdoom en A2 Racer. Met name de raceserie was een groot succes en Autobahn Racer stond lang in de top tien van bestverkochte games in Duitsland. Een verkoopsucces, dat wel, maar niet iets om trots op te zijn. Davilex maakt dan ook al lang geen games niet meer, het bedrijf maakt alleen nog administratieve software. Maar de dagen van Davilex, waarvoor we ons eigenlijk meer schaamden, zijn voorbij. Nederland heeft nu een paar grote studio's waarbij we een gevoel van trots niet kunnen onderdrukken.

Triumph Studios: een gouden formule

Natuurlijk mag het verhaal van Triumph Studios inmiddels bekend zijn onder gamers. Toen deze studio in '97 werd opgericht, kwamen ze al snel met de door critici bejubelde Age of Wonders-reeks op de PC. Deze turn-based strategy-game met mythische wezens kreeg nog twee vervolgen, maar een andere game bracht de mannen uit Delft pas echt onder de aandacht.

Het echte succes en de wereldwijde erkenning kwamen met Overlord, dat in 2007 op de Xbox 360 en PC en een jaar later op de PS3 uitkwam. In deze kleurrijke fantasygame kruip je in de huid van de ultieme slechterik, die met behulp van Gremlin-achtige wezentjes genaamd Minions de boel flink moet lopen verzieken.

Zoals met zoveel spellen die het slechte in je naar boven halen, bleek het een gouden formule. Inmiddels zijn er wereldwijd dan ook al meer dan een miljoen exemplaren van de game verkocht en komen volgende week drie nieuwe games in de serie uit: Overlord II (Xbox 360, PlayStation 3 en PC), Overlord: Dark Legend (Wii) en Overlord: Minions (DS).

Overlord II

Guerrilla Studios: Japans vertrouwen

Net zo indrukwekkend is het succesverhaal van Guerrilla Games. De Amsterdamse studio is ooit ontstaan als een smeltkroes van verschillende kleinere Nederlandse ontwikkelstudio's (toen nog onder de naam Lost Boys Games), met onder andere de originele programmeur van Jazz Jackrabbit als spil in de organisatie. Arjan Brussee wordt door velen als de grootvader van de Nederlandse gamesindustrie beschouwd, dus er zijn slechtere mensen die je in je bedrijf aan de gang kunt laten gaan.

Na wat Game Boy Color- en Advance-games, werd het tijd voor het echte werk: Killzone. Met veel grootspraak werd de game, exclusief voor de PlayStation 2, de winkel in gegooid. Helaas waren de meningen van critici en gamers nogal verdeeld. Waar de game een episch verhaal wilde vertellen, kwam dat door matig ontwerp en tegenvallende technische prestaties niet helemaal lekker uit de verf. Dat werd dan ook ruimschoots goedgemaakt met Killzone 2 op de PlayStation 3, waar wereldwijd inmiddels zo'n 1,67 miljoen exemplaren van zijn verkocht. Dit vervolg staat bekend om de prachtige graphics en de grootschalige gevechten.

Overigens werd Guerrilla Games in 2005 overgenomen door Sony. Dat zegt wel wat: de Japanse gigant heeft overduidelijk vertrouwen in de ontwikkelstudio uit ons kikkerlandje. We zijn dan ook erg benieuwd wat het volgende project van de Amsterdammers wordt.

Klein maar fijn

Naast deze grote namen (want dat zijn het, ook internationaal gezien) ligt echter nog een veel groter landschap aan kleinere ontwikkelaars. Hoewel zij niet elk jaar producten uitgeven waar miljoenen exemplaren van verkocht worden, dragen ze wel bij aan de positieve groei van de gamesindustrie in de Benelux.

Two Tribes kwam bijvoorbeeld met Rubik's World en Toki Tori voor WiiWare. Vooral die laatste game deed het goed bij gamers die zich aan een download waagden. Toki Tori is een simpel ogend puzzelspelletje dat nog verrassend moeilijk wordt in de latere levels. Naast deze games heeft Two Tribes diverse titels voor mobiele telefoons en handhelds gemaakt. Daarbij valt vooral op dat de studio met diverse IP's van grote uitgevers aan de slag mocht: Monkey Ball Minigolf op de DS, Worms: Open Warfare 2 op de DS en SpongeBob: Creature from the Krusty Krab voor mobiele telefoons, om maar een paar voorbeelden te noemen.

Nog zo'n 'kleine ontwikkelaar' is het in Utrecht gesitueerde Ronimo Games, dat pas nog Swords & Soldiers op WiiWare afleverde. Deze mannen begonnen hun carrière al goed en wel voordat ze een studio oprichtten. Ze waren namelijk als studenten verantwoordelijk voor de oorspronkelijke versie van De Blob. Deze werd in opdracht van gemeente Utrecht gemaakt om het Centraal Station daar te herorganiseren, maar THQ zag er potentie in en kocht het idee op.

En zo zijn er nog veel meer kleine en grotere ontwikkelaars en uitgevers in Nederland gesitueerd. Playlogic brengt misschien geen games uit die een grote doelgroep aanspreken (Vertigo, Fairytale Fights en Pool Hall Pro bijvoorbeeld), maar weten wel een niche markt tevreden te stellen. Rocket Riot is pasgeleden op Xbox Live Arcade, een hectische actiegame van het Rotterdamse CodeGlue.

Daarbij is Nederland erg groot in het ontwikkelen van gratis flashgames en games die eigenlijk geen games zijn: serious games. Hieronder vallen online spellen die niet bedoeld zijn voor puur vermaak, maar om de speler iets te leren, hem of haar te informeren, iets te onderzoeken of simpelweg om reclame te maken. Bedrijven als Paladin Games en Little Chicken Game Company richten zich op deze vormen van interactiviteit en weten dat met veel succes te doen. Soms beginnen studio's ook met het ontwikkelen van dergelijke producten om zo ervaring en financiën te verkrijgen die kunnen bijdragen aan de ontwikkeling van een 'echte' game. Ronimo Games is daar ook een voorbeeld van.

Goede ontwikkelingen

En zo lijken steeds meer kleinere ontwikkelstudios in Nederland uit de grond te springen. Dat heeft een aantal redenen. Opleidingen zijn er hier namelijk genoeg. De Hogeschool voor de Kunsten Utrecht, Hogeschool van Amsterdam, NHTV in Breda en InHolland bieden allemaal opleidingen die zich richten op gameontwikkeling of het ontwikkelen van soortgelijke interactieve media. Dit heeft natuurlijk een positieve wisselwerking: doordat er steeds meer ontwikkelstudio's komen, groeit de interesse voor gameopleidingen. Daardoor studeren er meer studenten af in deze sector, zodat er weer meer studio's uit de grond schieten.

Natuurlijk draagt de toenemende populariteit van het digitaal distribueren van games ook bij aan het zichtbaar maken van de kleinere ontwikkelaars. Via Steam, Xbox Live, WiiWare en PSN krijgen deze studio's de kans zichzelf te bewijzen en een groep fans aan zich te binden. Sterker, deze services hebben de kleinere studio's zelfs nodig om gamers van voldoende nieuwe content te voorzien. Deze trend is dus niet alleen zichtbaar in het buitenland, maar ook hier. De gamesindustrie lijkt zich in Nederland gestaag en zonder oponthoud door te ontwikkelen met de mannen van Guerilla en Triumph voorop. En daar mogen we met z'n allen best eens trots op zijn.