Tobii kondigde op de afgelopen CES aan de commerciële markt te betreden en een eye-tracking controller op uit te brengen. Dat doet het in samenwerking met gameaccessoiregigant SteelSeries. Daar is nog weinig concreets naar voren gekomen, behalve dat de controller technisch gebaseerd is op Tobii’s EyeX Dev Kit. Dat is een klein rechthoekig apparaat dat je net als de signaalontvanger van je WiiMote onder je scherm schuift. Op het moment zijn die Dev Kits voor een schappelijke prijs van 75 euro te bestellen.

Tobii verwacht veel van zijn nieuwe paradepaardje: “Apple creëerde met touch een extra manier om op een scherm te klikken. Eye-tracking is in feite eenzelfde soort evolutie en creëert een hele nieuwe gebruikersinterface,” aldus Oscar Werner, president van Tobii. Het bedrijf gelooft heilig in de potentie van eye-tracking en verwacht een kleine revolutie in de gamewereld. “Eye-tracking is de volgende stap richting daadwerkelijke immersie.”

Van wetenschap tot auto’s

Voordat Tobii besloot om de gamewereld te betreden, richtte het zich voornamelijk op hardware voor wetenschappelijke toepassingen en human-computer interactie. Zo gebruiken wetenschappers eye-tracking al jaren om menselijk gedrag te analyseren. Maar ook wordt de eye-tracking techniek van Tobii gebruikt in auto’s om slaperigheid te detecteren en was er ooit een laptop van Lenovo met een volledige integratie van eye-tracking.

De reden dat Tobii pas na 13 jaar probeert om de consumentenmarkt te betreden is simpel; de techniek is nu pas echt goed genoeg. Althans, volgens Werner: “ons doel is eigenlijk altijd geweest om op dit punt te komen. We willen dat iedereen met elke computer eye-tracking kon gebruiken. Dat is nu eindelijk mogelijk. De performance is goed, de hardware is goedkoop en het formaat is klein.”

Gamen met je ogen

Tobii klinkt ambitieus en die ambitie is zeker niet uit de lucht gegrepen. Eye-tracking is namelijk net als touch gebaseerd op een natuurlijke, intuïtieve interactie. Als je iets wilt pakken, ergens op schiet of iets aanklikt, kijk je er namelijk eerst naar. In theorie zou je met eye-tracking dus een fractie sneller moeten zijn om te ‘klikken’. Er zijn echter meer mogelijkheden. Je ogen hebben namelijk ook een sociale waarde. Werner licht bijvoorbeeld toe: “denk aan situaties waarbij NPC’s reageren op waar je naar kijkt. Zo kan een bewaker verdacht opkijken als je naar zijn wapen kijkt of kijkt een voorbijganger jaloers als je naar zijn vriendin kijkt.“

Hoe je het ook wendt of keert, het is aan de gamedevelopers om de techniek op een creatieve manier toe te passen. Dat kan op twee manieren: bepaalde eye-tracking features kunnen toegevoegd worden aan bestaande games, maar ontwikkelaars kunnen de techniek ook rechtstreeks in de code van hun game stoppen. De mogelijkheden voor beide mogelijkheden lijken groots. “In FIFA zou het bijvoorbeeld handig zijn als je passt naar de speler waar je naar kijkt. Op dezelfde manier zou je ook een fighting game kunnen maken waarbij je het punt aanvalt waar je naar kijkt,” aldus Werner. “Daarnaast heb je met eye-tracking snellere interacties. Zo kun je in een shooter een klein menu oproepen, waarna je een wapen selecteert met je zicht. Ook is het mogelijk door een minimap te navigeren zonder je muis er naar toe te hoeven slepen.” Omdat de EyeX ook de positie van je ogen kan berekenen, is er ook een mogelijkheid voor head-tracking. Daarmee kun je een gamepersonage bijvoorbeeld om een muurtje laten kijken door zelf je hoofd naar links of rechts te buigen. Een andere mogelijkheid is dat eye-tracking ook geïmplementeerd zou kunnen worden in de Oculus Rift, waardoor je een nog natuurlijkere kijkervaring hebt.

Oog om oog

De EyeX werkt simpel. Het apparaat traceert je ogen, berekent de afstand tot het scherm en creëert zo een pointer. Het allerbelangrijkste bij een dergelijke nieuwe besturing is dat het simpelweg werkt. Niet op een manier dat de potentie min of meer zichtbaar is, maar op een intuïtieve en toegankelijke manier. De Kinect bewees op de Xbox 360 bijvoorbeeld dat stembesturing nog lang niet vergevorderd genoeg was om echt te overtuigen. Werner verzekert ons echter dat de EyeX-techniek net zo accuraat en direct werkt als touch. “Om echt tot op de pixel te bewegen is een muis nog steeds ongeëvenaard, maar onze eye-tracking werkt voor games goed genoeg.”

Een belangrijke vraag is daarnaast wat er gebeurt bij een onverwachte beweging, zoals een nies of een snelle blik op je telefoon. “Eye-tracking is geoptimaliseerd voor positieberekening, niet om opdrachten te geven,” benadrukt Werner. “Anders zou je namelijk krijgen dat alles waar je naar kijkt getriggerd wordt. Je kan de EyeX zeker wel gebruiken als een stand alone controller, maar dat raden we niet aan. Een externe opdracht, zoals als een muisklik, om eye-tracking te activeren geeft de beste ervaring.”

Al met al biedt eye-tracking in potentie interessante spelmogelijkheden. Niet alleen op zo’n manier dat het de functionaliteit van een muis of touchpad vervangt, maar vooral als aanvulling op traditionele besturingsmogelijkheden. In feite kun je eye-tracking zelfs beschouwen als een derde hand. Natuurlijk, het moet perfect werken om te overtuigen en gameontwikkelaars moeten wel in staat zijn om echt iets toe te voegen aan de game-ervaring. Maar we geven Tobii graag het voordeel van de twijfel, waar Werner graag aan meewerkt: “Ik kan je beloven dat het werkt, maar het is lastig in woorden uit te leggen. Je moet het gewoon proberen. Dan merk je dat eye-tracking net als touch of een muisklik een natuurlijke en logische interactie is. Het is natuurlijk ietwat naïef om dezelfde impact te verwachten als Apple, maar na 13 jaar zien we eindelijk het goede moment om in te stappen. Het is nu aan de gameontwikkelaars en ik heb er alle vertrouwen in dat we hele interessante dingen gaan zien.”